https://www.facebook.com/share/p/1DwZJ2pbCc/
தமிழகத்தில் தேவதாசிமுறை, மரபின் கட்டாயமாகவும் அவ்வப்போது வறுமையின் கட்டாயமாகவும்தான் தொடர்ந்திருக்கிறது. பொட்டுக் கட்டுதல் என்ற சம்பிரதாயமேதான் தேவதாசி உருவமேயன்றி, அது ஒரு குலத்தொழில் அல்ல. ‘கடவுளுக்கு அர்ப்பணிக்கபட்டவள்’ என்று விதிப்பதற்காகவே, நெற்றியில் தங்கப்பொட்டு ஒன்று கட்டப்பட்டாலும், இப்படி விதிக்கப்பட்ட வளின் கடமை கோவில் சார்ந்த தர்மவான் களின் காமத்தைத் தீர்ப்பதுதான். இந்தப் பழக்கம், சிந்துநதிப் பள்ளத் தாக்கின் பூர்வ திராவிடர்களிடமே ஆரம்பித்திருக்கலாம் (தர்மானந்த கோஸம்பி முதலியோரின் கருத்து). இதன் மனோவியல் பண்பு, தன்னிடம் வருகிறவனை இறைவனாக தேவதாசி காணவேண்டும் என்பதுதான். அவளிடம் போகிற தர்மவானின் மனோவியல் பண்பு பற்றி, எவரும் அலட்டிக்கொண்டதாகத் தெரியவில்லை. இதன் பூர்வ திராவிடக்கூறு பற்றி, இங்கே பின்னாடி சொல்கிறேன்.
தமிழகத்தில், இரண்டு குறிப்பான குலங்களில் இருந்தே இப்பெண் களை எடுத்துவந்திருக்கிறார்கள் இந்த இரண்டு குலங்களும் இசை வேளாளர், செங்குந்த முதலியார் என்பவையாகும். இவர்களுடைய குலத்தொழில், இசையும் பரதமும். இதனாலேயே இவர்களின் மத்தியி லிருந்து பெண்கள் தேவதாசிகளாக எடுக்கப்பட்டுள்ளனரேயன்றி, தேவதாசிமுறைதான் இசையையும் பரதத்தையும் ஆண்டுவந்தது என்று கூறுவது தவறு. நம்மிடையே தேவதாசி முறை இருந்ததால், சங்கீதம், பரதம் போன்ற கலைகளை அது வளர்த்ததாகவும், இந்தமுறை போன பிறகு, இந்த நுண் கலைகள் தமிழகத்தில் மறைந்துவிட்டதாகவும் கூறும், கோவில் கலாச்சாரம் பற்றிய இந்தியா டுடே மலர், இந்தத் தவறையே இழைக்கிறது.
உண்மையில் இசையையும் பரதத்தையும் பேணியவர்கள், இசை வேளாளரும் செங்குந்த முதலிகளும்தாம். விழாக்காலங்கள் தவிர்த்த மாதங்களில், இவர்களது தொழில் விவசாயமும் நெசவும். இப்படிப் பார்த்தால், இசை பயின்ற பிராமண நிலக்கிழார்களும் இவர்களும், தொழில் அடிப்படையில் சமமானவர்கள். தேவதாசி முறையினால் தமிழகத்து இசையும் பரதமும் பேணப்பட்டது என்று கூறுவதுடன், இந்தமுறை மறைந்தமையால் இந்தக் கலைகள் பாதிப்படைந்ததாகவும், இந்தியா டுடே கூறுவது பித்தலாட்டமாகும். மேலுள்ள விவரங்கள் இதை அம்பலமாக்கும்.
தமிழகத்தில், கோவில் கலாச்சாரம் என்ற பெயரில், பலாத்காரமாக மூளைச்சலவை மூலம் பெண்களுக்குப் பொட்டுக்கட்டுகிற இந்தக் கேவலத்துக்கும், கலையியலுக்கும் சம்பந்தமில்லை. இருப்பதாகக் கூறுகிறவர்களின் ஒரே நோக்கம், கலாச்சாரப் போர்வையில் விபச்சாரத்தைப் புணருத்தாரணம் செய்கிற தர்ம கைங்கர்யமாகத்தான் இருக்கவேண்டும். இவர்கள், பிறருக்குப் பொட்டுக்கட்டுவதை விடுத்துத் தங்களுக்குத் தாங்களே பொட்டுக் கட்டிக்கொண்டு, ‘கோயிற் கலாச்சாரம்’ பண்ணுவதுதான் நேர்மை. பிறருக்குப் பொட்டுக்கட்டி விடும் முறை, ஈ.வெ.ரா.வின் கடுமையான இயக்கத்தின் விளைவாகவே, தமிழகத்திலிருந்து களையப்பட்டது. இது களையப்படும்வரை, இசை வேளாளர்களையும் செங்குந்த முதலிகளையும் தேவதாசி குலமாகக் கண்டுவந்தது கலாச்சார மேலாதிக்கம்.
இசைக்குலத்தினரின் தன்னியல்பான மனோபாவத்தின் விளைவான ‘பெர்சனாலிட்டி’ இவர்களுக்கு இருந்தமையும், அரசியல் -ராணுவ ரீதியான தற்காப்பு இவர்களுக்கு இல்லாமல் இருந்தமையும்தான், இவர்களை இந்நிலைக்கு மேலாதிக்கம் ஆட்படுத்த இடம் தந்திருக்கிறது மேனாட்டு ஜனநாயக இயக்கங்களின் அடிப்படைகளினால், நாம் ஆளப்பட்ட காலகட்டத்தில் கிளர்ந்த தமிழகத்துப் பகுத்தறிவு இயக்கமே, இந்நிலையை மாற்றி உள்ளது. இசையும் பரதமும், பொதுவாக எவரும் பயிலத்தக்க விதமாகிவிட்ட அளவில் தேவதாசிகளோடு இக்கலைகள் தொலைந்து விட்டதாகப் பிரலாபிப்பது, அர்த்தமற்ற தவளைக் கூச்சலாகும். (இலங்கைத் தமிழரிடையே தேவதாசிமுறை இல்லை. ஆனால், உயர்ந்த பரத சங்கீதக் கலைஞர்களை - விஷேசமாக நாதஸ்வரக் கலைஞர்களை - அந்தச் சமூகம் உருவாக்கியுள்ளது. ‘லங்காபுரி ராஜா’வில் நான் குறிப்பிடும் கோபாலகிருஷ்ணனின் குடும்பமே கர்நாடக சங்கீதக் குடும்பம்தான்).
தேவதாசி முறை தமிழகத்துக்கு மட்டுமல்ல, கேரளம் கர்நாடகம் ஆந்திரம் ஆகிய மாநிலங்களுக்கும் பொதுவானது. இது, வெவ்வேறு தினுசுகளில் இந்தியா பூராவிலுமே வழக்கில் இருந்த ஒன்று. வங்காளத்தின் கண்டகி நதி, ரோகியாகத் தன்னைப் பரிசோதிக்க வந்த மகா விஷ்ணுவுக்கு, விபச்சார உபசாரம் செய்த கண்டகி என்ற தாசியின் வடிவம் என்கிற புராணம் மற்றும் இதுபோன்ற கதைகள், இந்தக் கலாச்சார மேலாதிக்கவாதிகளின் சூழ்ச்சியாகும். இங்கே இதன் பூர்வதிராவிடக்கூறு பற்றி ஒரு குறிப்பு: இதன் ஆதிபூர்வ நிலையில், ‘வாமசாரம்’ என்ற ஆத்மிக பயிற்சி சம்பந்தப்பட்டிருந்திருக்கலாம். வாமசாரம் என்பது, மனதின் விகாரங்களை வெளிப்படவைத்து, அது வெளிப்படும்போதே அதனைத் தெய்வீகத்துக்குச் சமர்ப்பிப்பதாகும்.
இந்த வடிவில், சிந்துநதிப் பள்ளத்தாக்கின் பூர்விக ஆன்மவியல் கலாச்சாரம், இதை பயின்றிருக்கக்கூடும். ஆனால், பிந்திய காலங்களில் தெரியவந்துள்ள கண்டகி புராணம் முதலியவை, இந்தப் பயிற்சிசாராத பச்சைவிபச்சாரத்துக்கு ஆன்மிக முடிசூட்டும் கலாச்சார மேலாதிக்க மாகும். இப்படி மாற்றப்பட்ட நிலையில் தேவதாசி, தன்னிடம் வருகிறவனை (கண்டகி கண்டது போல்) இறைவனாக காணவேண்டும். இந்த கருவை வைத்தே மௌனி, ‘அழியாச்சுடர்’ கதையை எழுதினார். ஆனால், அவரது நாயகன் தேவதாசிமீது காதல்கொள்கிறான். சமுகக் கட்டுமானத்தை உடைக்க வலுவற்று வெளியேறுகிறான். முடிவில் ‘அவன் (கடவுள்) இருக்கிறானா?’ என்ற சம்சயத்துடனேயே கதை முடிகிறது. நிச்சயமாக மேற்படி மேலாதிக்கவாதிகள் சமைத்த கடவுள் இல்லாத ஒன்று. ஏனெனில், தமிழகத்தில் இந்தக் கடவுளுக்கு அர்ப்பணம் செய்யப்படும் தேவதாசிமுறையை, மேனாட்டு ஜனநாயகப் பின்னணியில் ஈ.வெ.ரா.வின் பிரசாரசக்தி களைந்தெறிந்தபோது, கடவுள் அவதரித்து அம்முறையைப் புனர்நிர்ணயம் செய்துவிடவில்லை. அப்படி ஏதும் கடவுள் சக்தி இருந்து செயல்பட்டிருந்தால், அந்தச் சக்தியை ஜனநாயக சக்தியாகவும் ஈ.வெ.ராவின் பகுத்தறிவு இயக்க சக்தியாகவும்தான் காண வேண்டும். ஜனநாயக பிரம்ம சூத்ரத்தைக் கைக்கொண்ட, ஈரோட்டு பகவத் பாதாள் என்றும், ஈ..வெ.ரா. சித்தர் என்றும் இந்தியா டுடே கொண்டாடவேண்டும். கடவுள் நம்பிக்கை உள்ளவர்கள், இதைத்தான் செய்யவேண்டும். தென்னகத்தில், வாங்கிய கடனுக்காகக் கடனாளிக் குடும்பத்துப் பெண்ணை நிலக்கிழார்கள் அபகரிக்கும் முறை, தேவதாசி முறையாக ஆந்திரா, கர்நாடகம், கேரளம் ஆகிய இடங்களில் இன்றும் நடைபெறுகிறது. அங்கெல்லாம், ஈ.வெ.ரா.வின் பகுத்தறிவு இயக்கத்தைப் போன்று கோவில் கலாச்சாரத்தைப் பகிஷ்கரிக்க எதுவும் நடந்ததில்லை என்பதே இதன் காரணம். அங்கெல்லாம், ஈ.வெ.ரா. தமிழகத்தில் செய்த பணிபரவ, சாகித்ய அகாதமி உதவ வேண்டும் என்பது என் வேண்டுகோள்.
‘ஹரிஜனர்’ என்ற காந்தீயப் பிரயோகம் நம்மை இழிவுபடுத்தும் சொல்,’ என்று குறிப்பிட்டு, ‘தலித்’ என்றே குறிப்பிட வேண்டும் என்று, மனித உரிமை முரசு (ஜுன்-ஜூலை 1994) இதழ்த் தலை யங்கம் வாதிட்டுள்ளது. இத்தலையங்கத்தில் இருந்து ஒரு விபரம்: ‘1929இல் நார்சி மேத்தா என்ற குஜராத்திக் கவிஞன் தன்னுடைய பாடலில் இந்து கோயில்களில் தேவதாசிகளாகப் பொட்டுக் கட்டிவிடப்பட்ட நம்மினப் பெண்களுக்குப் பிறந்த குழந்தைகளைக் குறிப்பிடும்போது, ‘ஹரிஜன்’ என்ற சொல்லை பயன்படுத்தினான். ஹரிஜன் என்றால், கடவுளின் பிள்ளை என்று பொருளாம். தேவதாசி என்ற இழிதொழிலை, இந்து மதத்தின் மூலம் நம்மினப் பெண்கள்மீது திணித்த(து) ஆரியம்.”
தேவதாசிமுறையின் காரணர்கள் ஆரியர் என்பது கேள்விக்குரியது என்பதை, ஏற்கெனவே குறிப்பிட்டுள்ளேன். அதே சமயத்தில், சிந்துநதிப் பகுதிக்கு வருமுன்பு ஆரியர்கள் நிலையூன்றியிருந்த மெஸப்பத்தேமியப் பகுதிகளில், கோவில் நடனக்காரர்கள் இருந்திருக் கிறார்களே, அங்கிருந்து இம்முறையை ஆரியர் கொண்டு வந்திருக்கலாமே என்று வாதிடவும் சிலர் முனையலாம். ஆனால், சிந்துநதி நாகரிகத்தின் அம்சங்களுள் மிகஉயரிய ஆன்மிகப் பயிற்சி முறையாக, சரீரம் சார்ந்த விகாரங்களை மாற்றியமைக்கும் மனோவியல் ரஸவாதமாக, இது பயிலப்பட்டிருக்கலாம் என்றுதான் ஒரு ஆழ்ந்தபார்வை காட்டும்.
ஏனெனில், இந்த ரஸவாதம், ஆன்மார்த்திகளிடையே ரகசியக் கல்விமுறையாக இந்தியாவில் காலம்காலமாக நீடித்து வந்திருக்கிறது. இவ்வகையில் இதன் ஆத்மார்த்தம் பிரிந்துபட கோவில் சார்ந்த விஷய மாகத் தொடர்ந்த மேலாதிக்க விபச்சார முறையே தேவதாசிமுறை. ஆத்மார்த்தமானதாக மெஸப்பத்தேமிய முறையைக் காணஇடமில்லை. அங்கிருந்து வந்த ஆரியர்களின் நூல்களினது தந்தை வழியற்றுப் பிறந்த வசிஷ்டனை நாம் மறந்துவிட முடியாது. இவன் தந்தை தெரியாமல் ஒரு பொய்கையில் மின்னல்கள் சூழ்ந்து கருக்கூடித்தான் பிறந்ததாக, தன்னை அவமதித்த விஸ்வாமித்திரனுக்கு பதில் கூறுகிறான்.
இந்தக் கட்டத்தில் சிந்துநதியின் பூர்வ மரபும் ஆரியமும் இணை வதாக நிபுணர்கள் கருதுகின்றனர். வசிஷ்டன், சிந்துநதியின் மரபை அனுசரித்துப் பிறந்த ரிஷியாகக் கொள்ள, இங்கே இடம் உண்டு. அன்றைய ஆழ்ந்த ஆன்ம விழிப்பின் அடிப்படையில் பயிலப்பட்ட முறையில், தான் கருக்கொண்டமையை மின்னல்கள் சூழப்பட்டு கருக் கொண்டதாக, வசிஷ்டன் கூறியிருக்கிறான் எனலாம். இதில் இழிவு இல்லை. அன்றைய அந்த மரபின் உயர் குடியினரே இவர்கள்தாம் என்று கூறத்தான், இது வழிவகுக்கும் என்பதில் இதுவே பொதிந்து நிற்கிறது என்று வாதிக்க இடம் தருவதாகத்தான், பொட்டுக்கட்டப்பட்ட பெண் களின் குழந்தைகள் இவர்கள் என்ற விபரத்தைப் பார்க்கலாம். ஆனால், ‘ஹரிஜன்’ என்பதற்குக் காந்தி இந்த அர்த்தம் தந்து அதைப் பயன்படுத்திய சரித்திரமே இல்லை. சென்ற நூற்றாண்டின் இறுதியிலும் இந்த நூற்றாண்டின் ஆரம்பத்திலும், இவர்கள் எத்தகைய ஆழமான பொறுமை கொண்டவர்கள் என்பதை தென்னாப்பிரிக்காவில் இவர்கள் செய்த சத்தியாகிரக இயக்கம், காந்திக்கும் ஆன்ட்ரூஸிற்கும் காட்டியிருக்கிறது.
இதன் விளைவாக, இந்த ஆழத்தைச் சுட்டுவதற்காகவேதான், காந்தி இவர்களை ‘ஹரிஜன்’ என்றார். மேலும், தென்னாப்பிரிக்காவில் காந்தியை சத்யாக்ரகத்துக்குத் தூண்டிய காரணி என்ன என்பதைப் பார்த்தாலே, பின்னாடி அம்பேத்கரும் இப்போது தலித் காரர்களும், காந்தியின் ஹரிஜன இயக்கத்தைக் கொச்சைப்படுத் தியே நிராகரிக் கிறார்கள் என உணரலாம். தென்னாப்பிரிக்க அரசு, காந்தி போன்ற உயர்மட்ட ஹிந்துக்கள், ஆப்பிரிக்கர்கள், கீழ்மட்ட ஹிந்துக்களாகவும் தொழிலாளர்களாகவும், அங்கிருந்த தீண்டப்படாதோர் யாவரையும் ஒரே பட்டிக்குள் அடைத்து, அவர்களிடையே நடக்கும் திருமணம், தென்னாப்பிரிக்கச் சட்டப்படி செல்லுபடியாகாது என்று விதித்திருந்தது.
எனவே, காந்தி உட்பட ஐரோப்பியரல்லாத எல்லாருமே, அந்தச் சட்டத்தின் கண்களில் ஞச்ண்tச்ணூஞீண் – தகப்பன் பெயர் தெரியாத வர்கள் – தேவடியாப் பசங்க. இதை இப்படிப் பச்சையாக, மேல்மட்டம் கீழ்மட்டம் எல்லாம் உட்பட்ட பகிரங்கத்தில் விளக்கினார் காந்தி. சட்டப்படிப்பை முடித்த பின்பு, பம்பாயில் ஒரு வழக்காளிக்காக முதன்முதலில் ஆஜரான பழைய காந்தி, பேச்சே எழ முடியாமல் வழக்கை வேறொரு வக்கீலிடம் கொடுத்தவர். அதே காந்தி மேற்படி தென்னாப்பிரிக்க பிரச்சினைக்கட்டத்தில், உலகின் மிகப்பெரிய பேச்சாளிகளுள் ஒருவராகினார். இதன் உந்துதல், ஆதிக்க சக்தியின் முன்னால் அவர் தீண்டப்படாதோரோடு உணர்ந்த சகோதரத்வம். அவர்களது தோட்டிவேலையைத் தாமே செய்ததுடன், தமது மனை யாளையும் அவர் செய்யவைத்திருக்கிறார். இவ்வளவு தூரம் அவர் தம்மை அவர்களுடன் பிணைத்த பின்னணியில், தமது போதகர்களாகவே அவர்களைக் காந்தி கணித்தார். இந்த மனோபாவத்துடன்தான் காந்தி, தீண்டப்படா தோரை ‘ஹரிஜன்’ என்றார்.
இது காந்திய சரித்திரம்; என்றும் காந்திய நிறுவனங்களுக்கு அச்சாணியாக கருதப்படும் மனோபாவம் இது. ஆனால், அதிகாரமும் செல்வமும் செல்வாக்கும் மட்டுமே உயர்நிலை என்ற மனோபாவம், இந்த மனோபாவத்துக்கு எதிரானது. அடக்கத்தின் மூலம் ஆழ்ந்த மனோதர்மங்களை விருத்திசெய்கிற மார்க்கங்களுள் ஒன்று காந்தியம். அதில் குறைபாடுகள் இருந்தால், அவை அதன் வழிமுறைகள் ஒட்டியவை. நிச்சியமாக, அம்பேத்கரிஸ்டுகளும் மனித உரிமை முரசும் கருதுகிற விதமான குறைபாடுகள் அல்ல, காந்தியத்தினுடையவை. பார்க்கப் போனால், சுய இனத்துக்கான அதிகார வேட்கையையே முன்வைக்கும் குறைபாடு, அம்பேத்கரிஸத்தில் உண்டு. ஏனெனில், அவரது பிரகடனங்கள் யாவுமே, சுயஇனச் சார்பு கொண்டவைதாம்.
ஒரு அதிகாரக்கட்டுமானத்தினை இந்த இயக்கம் நிறுவினால்,
சுய இனரீதியாகவே அது சலுகைகளை வழங்குமா? தகுதியை முன்னிறுத்தி அது செயல்படாதா? ஆனால், காந்தியத்தின் அடிப்படை சுயஇனச் சார்பு கொண்டதல்ல. காந்தியத்துடன், எல்லா மதத்திற்கும் சித்தாந்தங்களுக்கும் உரிய சிந்தனைத் தெளிவுகொண்டோர் ஒத்துழைத் திருக்கின்றனர் - கிறிஸ்துவ பாதிரியான ஆன்ட்ரூஸிலிருந்து, மார்க்சிய சரித்திர நிபுணரான தர்மானந்த கோஸம்பி வரை. இவ்வளவு ஆழ்ந்தகன்ற ஒரு இயக்கமாக, தலித்இயக்கமோ அம்பேத்கரிஸமோ இருக்கிறதா என்ற கேள்வியைத்தான், ‘ஹரிஜனா தலித்தா?’ என்ற பிரிவினைப் பேச்சு எழுப்புகிறது ‘தலித்’ இயக்கவாதிகள் ஒரு நிறுவனத்தை நடத்தினால், அதில் ‘ஹரிஜன்’ என்று தன்னை அழைப்பவனை மட்டமாக நடத்து வார்களோ? இந்தக் கேள்விக்கு இடமில்லாமல் இல்லை. ஏனெனில், அம்பேத்கரிஸத்தையும் அதை ஒட்டிய தலித் இயக்கத்தையும் நிராகரித்து, தங்களைக் காந்திவழியினர் என்றும் ஹரிஜனர் என்றும் கொள்வோர் உள்ளனர்.
இவர்கள் மிகவும் உறுதியான உள்ளம்கொண்டவர்கள். அம்பேத் கரை இவர்கள் நிராகரிப்பதன் முக்கிய காரணம், அவர் தீண்டப் படாதோரை புத்தமதத்தினர் ஆக்கியமை ஆகும். இது, இவர்களுடைய கணிப்பில், ஒரு கலாச்சார வன்முறையாக கருதப்படுகிறது. இந்த உள்விபரத்தை, தலித் இயக்கம் நேர்கொண்டதாகத் தெரியவில்லை. சகட்டுமேனிக்கு, காந்தி பற்றி அம்பேத்கர் சொன்னவற்றை ஆராயாமல் ஏற்றுக் கொண்டு, ஹரிஜனர்களைத் தலித்துகள் அந்நியப்படுத்து கிறார்கள் என்றே தோன்றுகிறது. இவ்விடத்தில், பொட்டுக்கட்டப் பிறந்தவர்கள் பற்றிய வம்ச சரித்திரங்கள்தாம் பொருத்தமாகும். இதைத் தைரியமாக வெட்கமின்றி ஆராய்வதுதான், உறுதியான இயக்க லட்சணம்.
தகப்பனார் பெயர் தெரியாதவன் இழிஞன் என்றால், யேசு கிறிஸ்துவைவிட இழிஞன் என்று தன்னை வேறு எவனும் சொல்லிவிட முடியாது. ஆனால், கிரீஸிலும் பௌத்தத்திலும் பிறந்த ஜனநாயகம், தகப்பனார் பெயர்தெரியாத யேசுவின் மூலம்தான் உலகெங்கும் பரவிற்று. இதன் அதிர்வில் விளைந்தவைதாம், காந்தீயமும் ஈ.வெ.ராவிஸமும் அம்பேத்கரிசமும். இந்தப் பின்னணியை சுவாதீனம் கொண்டு, திராவிட முன்னேற்றக் கழகத்துத் தலைவர்களான செங்குந்த முதலிக ளுடையவும் இசைவேளா ளர்களுடையவும் நெருங்கிய உறவுக்காரப் பெண்கள், பொட்டுக் கட்டப்பட்ட விதிக்கு ஆளானதை, நாம் இங்கே குறிப்பிட வேண்டும்.
அதிகாரக் கட்டுமானத்தைப் பிடித்த பிறகு, இது வெட்கக்கேடானது என்று மறைக்கப்படுகிறது. அப்படியானால், பொட்டுக் கட்டும் மரபு, தேவதாசி முறை, தீண்டாமை - எவையுமே இந்திய சரித்திரத்தில் இருந்ததே இல்லை என்று சொல்வதுதான், இப்படித் தங்கள் சரித்திரத்தை மறைப்பவர்களுடைய சரித்திர உணர்வாக இருக்கவேண்டும். அதாவது, பெர்சனல் ஆனாலும் சரி, தேசிய மானாலும் சரி சரித்திரம் சரித்திரமே. இந்த அளவு சரித்திர உணர் வற்ற மனோபாவத்தின் விளைவுதானே, இந்தியாவின் முதல் பட்சச் சாபக்கேடு? எனவே, பொட்டுக்கட்டப் பட்ட சரித்திரப் பின்னணி உள்ளவர்கள், அதை ஏற்று இன்றைய பிரச்சினையைச் சந்திப்பதுதான், வெட்கங்களைத் தாண்டிய ஒரு அச்சமற்ற இயக்கமாகும். அத்தகைய அச்சமின்மை இல்லாதவர்கள், தங்களைத் தலித் ‘பேந்தர்’ (சிறுத்தை) இயக்கத்தினர் என்று சொல்லிக் கொள்வது பரிதாபகரமானது. தகப்பன் பெயர் தெரியாத அடிமை முறையில் பிறந்த அமெரிக்க நீகிரோக்களின் பிரதிநிதி நான் என்று காட்ட, தமது பெயரை Malcolm X என்று கொண்ட கறுப்பரை, இங்கே வணங்குகிறேன்.
நிழல்-2, 1995.