இழந்த காலத்தைத் தேடி தொகுதி II & 2 Within a Budding Grove பகுதி இரண்டு - மார்செல் ப்ரூஸ்ட்

 A l'ombre des jeunes filles en fleurs — Deuxième partie

மொட்டுவிடும் தோப்பில் (Within a Budding Grove)
பகுதி இரண்டு


மார்செல் ப்ரூஸ்ட் எழுதியது


இதற்கிடையில், வெர்டுரின் (Verdurin) தம்பதியினரைச் சந்திப்பதில் தனக்கு எந்த விருப்பமும் இல்லை என்று நூறு முறை கூறியிருந்த மேடம் போன்டெம்ப்ஸ் (Mme Bontemps), அவர்களின் புதன்கிழமை சந்திப்புகளுக்கு அழைக்கப்பட்டதில் மிகுந்த மகிழ்ச்சி அடைந்தார்; அத்துடன், எவ்வளவு அடிக்கடி அங்கு செல்லலாம் என்றும் கணக்கிட்டுக் கொண்டிருந்தார். விருந்தினர்கள் ஒரு சந்திப்பைக் கூடத் தவறவிடக்கூடாது என்று மேடம் வெர்டுரின் எதிர்பார்ப்பார் என்பது அவருக்குத் தெரியாது. மேலும், அவர் ஒரு குறிப்பிட்ட வகையைச் சேர்ந்தவர்—அதாவது, மற்றவர்களால் பெரிதும் விரும்பப்படாத அல்லது தேடப்படாத வகையினர். இத்தகையோர், ஒரு தொகுப்பாக அமையும் நிகழ்வுகளுக்கு அழைக்கப்படும்போது, ​​தங்களுக்கு நேரம் கிடைக்கும்போதோ அல்லது வெளியே செல்லத் தோன்றும்போதோ சாதாரணமாகச் சென்று வருவதில்லை (எப்போதும் மற்றவர்களை மகிழ்விக்கத் தெரிந்தவர்கள் அப்படிச் செய்வார்கள்). மாறாக, அவர்கள் வேண்டுமென்றே—சொல்லப்போனால்—முதல் மற்றும் மூன்றாம் நாள் நிகழ்வுகளைத் தவிர்த்துவிட்டு (தங்கள் வருகையின்மை கவனிக்கப்படும் என்று நினைத்துக்கொண்டு), இரண்டாம் மற்றும் நான்காம் நாட்களுக்குத் தங்களைச் சேமித்து வைத்துக்கொள்வார்கள்; அல்லது, மூன்றாம் நாள் நிகழ்வு மிகவும் சிறப்பாக அமையப்போகிறது என்று தெரிந்தால், அந்த முறையை மாற்றி அமைத்துக்கொண்டு, மற்ற சமயங்களில் "துரதிர்ஷ்டவசமாகத் தங்களுக்கு நேரம் கிடைக்கவில்லை" என்று காரணம் கூறுவார்கள். எனவே, ஈஸ்டர் பண்டிகைக்கு இன்னும் எத்தனை புதன்கிழமைகள் உள்ளன என்றும், மேடம் வெர்டுரின் மீது திணிக்கப்படுவது போலத் தெரியாமல் எப்படி இன்னொரு முறை அங்கு செல்வது என்றும் மேடம் போன்டெம்ப்ஸ் கணக்கிட்டுக் கொண்டிருந்தார். அவருடன் இணைந்து செல்லவிருந்த மேடம் கோட்டார்டிடமிருந்து (Mme Cottard) சில ஆலோசனைகளைப் பெறலாம் என்று அவர் நம்பியிருந்தார். "ஓ! மேடம் போன்டெம்ப்ஸ், நீங்கள் எழுவதை நான் பார்க்கிறேன்; கிளம்புவதற்கான சமிக்ஞையை இப்படிச் செய்வது மிகவும் குறும்புத்தனமான செயல். கடந்த வியாழக்கிழமை வராததற்காக நீங்கள் எனக்கு ஈடுசெய்ய வேண்டும்... வாருங்கள், ஒரு நிமிடம் மீண்டும் அமருங்கள். இரவு உணவுக்கு முன் நீங்கள் நிச்சயமாக வேறொரு சந்திப்புக்குச் செல்லப்போவதில்லைதானே? அந்தச் சிற்றுண்டிகள் உங்களை ஈர்க்க விடமாட்டீர்களா?" என்று மேடம் ஸ்வான் (Mme Swann) கேக்குகள் அடங்கிய தட்டை நீட்டியவாறு கேட்டார். "உங்களுக்குத் தெரியுமா, இந்தச் சிறிய தின்பண்டங்கள் மிகவும் சுவையாக இருக்கும்." "பார்ப்பதற்கு அவ்வளவு சிறப்பாகத் தெரியவில்லை என்றாலும், ருசித்துப் பாருங்கள்—நீங்களே உணர்வீர்கள்." "அதற்கு நேர்மாறாக, இது பார்ப்பதற்கே மிகவும் சுவையாகத் தெரிகிறது," என்று மேடம் கோட்டார்ட் பதிலளித்தார்; "உன் வீட்டில் எப்போதும் சுவையான உணவுகளுக்குப் பஞ்சமே இருப்பதில்லை, ஒடெட். எந்த பிராண்ட் என்று நான் கேட்க வேண்டியதில்லை; நீ எல்லாவற்றையும் 'ரெபாட்டெட்' (Rebattet) கடையில்தான் வாங்குவாய் என்று எனக்குத் தெரியும். நான் சற்று மாறுபட்ட ரசனை கொண்டவள். 'பெட்டி ஃபோர்ஸ்' (petits fours) மற்றும் பலவிதமான சிற்றுண்டிகளுக்கு நான் பெரும்பாலும் 'போர்போன்னோ' (Bourbonneux) கடைக்குச் செல்வேன். ஆனால் ஐஸ்கிரீம் விஷயத்தில் அவர்களுக்கு எதுவும் தெரியாது என்பதை நான் ஒப்புக்கொள்கிறேன். ஐஸ்கிரீம், 'பவரோயிஸ்' (bavaroise) அல்லது 'சர்பெட்' (sorbet) என எதுவாக இருந்தாலும், 'ரெபாட்டெட்'தான் அதில் நிகரற்ற வல்லுநர். என் கணவர் சொல்வது போல, அதுவே 'மிகச்சிறந்த உச்சம்' (nec plus ultra)." "ஆனால் இது உண்மையில் இங்கேயே தயாரிக்கப்பட்டது. அப்படியா?" "என்னால் இரவு உணவிற்குத் தங்க முடியாது," என்று பதிலளித்தார் மேடம் போன்டெம்ப்ஸ், "ஆனால் சிறிது நேரம் அமர்கிறேன்; உன்னைப் போன்ற புத்திசாலித்தனமான பெண்ணுடன் உரையாடுவதை நான் மிகவும் விரும்புவேன் என்பது உனக்குத் தெரியுமே." "நான் எல்லை மீறிப் பேசுவதாக நீ நினைக்கலாம், ஒடெட்; ஆனால் மேடம் ட்ரோம்பெர்ட் அணிந்திருந்த தொப்பியைப் பற்றி நீ என்ன நினைக்கிறாய் என்று தெரிந்துகொள்ள விரும்புகிறேன். பெரிய தொப்பிகள் இப்போது ஃபேஷனில் இருப்பது எனக்குத் தெரியும். இருந்தாலும், அது சற்று மிகைப்படுத்தப்பட்டதாக இல்லையா? அத்துடன், அன்று என் வீட்டிற்கு வந்தபோது அவர் அணிந்திருந்த தொப்பியுடன் ஒப்பிடும்போது, ​​இப்போது அவர் அணிந்திருந்தது மிகச் சிறியதாக இருந்தது." "ஓ, ஆனால் நான் புத்திசாலி இல்லை," என்று ஒடெட் கூறினார்; அப்படிச் சொல்வது நன்றாக இருக்கும் என்று அவர் நினைத்தார். "உண்மையில், நான் எளிதில் நம்பக்கூடியவள்; சொல்லப்படுவதையெல்லாம் அப்படியே நம்பி, அற்ப விஷயங்களுக்காகவும் கவலைப்படுபவள்." மேலும், ஸ்வான் (Swann) போன்ற ஒருவரைத் திருமணம் செய்துகொண்டதால் ஆரம்பத்தில் தான் மிகவும் துன்பப்பட்டதாகவும், அவர் தனக்குத் துரோகம் இழைத்துத் தனி வாழ்க்கை வாழ்ந்ததாகவும் அவர் குறிப்பால் உணர்த்தினார். இருப்பினும், "நான் புத்திசாலி இல்லை" என்ற வார்த்தைகளைக் கேட்ட அக்ரிகெண்டோ இளவரசர் (Prince of Agrigento), விரைவாகப் பதிலளிக்கும் திறன் இல்லாவிட்டாலும், அதை மறுப்பது தன் கடமை என்று கருதினார். "அபத்தம்!" என்று கூச்சலிட்டார் மேடம் போன்டெம்ப்ஸ். "நீயா, புத்திசாலி இல்லையா?" "உண்மையில், 'நான் கேட்பது என்ன?' என்றுதான் நானும் என்னையே கேட்டுக்கொண்டேன்," என்று அந்த வாய்ப்பைப் பயன்படுத்திக்கொண்டு இளவரசர் கூறினார். "என் காதுகள் என்னைத் தவறாக வழிநடத்தியிருக்க வேண்டும்." "இல்லை, இல்லை, நான் உறுதியாகச் சொல்கிறேன்," என்றார் ஒடெட்; "உண்மையில் நான் ஒரு சாதாரண நடுத்தர வர்க்கப் பெண் (bourgeoise) மட்டுமே—எளிதில் அதிர்ச்சியடைபவள், முன்முடிவுகள் கொண்டவள், என் சொந்தச் சிறிய வட்டத்திற்குள் வாழ்பவள், எல்லாவற்றிற்கும் மேலாக, மிகவும் அறியாமை கொண்டவள்." பிறகு, பாரன் டி சார்லஸ் (Baron de Charlus) பற்றிய செய்திகளைக் கேட்டவாறே, "அந்த அன்பிற்குரிய பாரனட்டை நீங்கள் பார்த்தீர்களா?" என்று அவர் கேட்டார். "உங்களுக்குத் தெரியாதா?" என்று மேடம் போன்டெம்ப்ஸ் (Mme Bontemps) வியப்புடன் கூச்சலிட்டார். "அப்படியானால், அந்த அதிகார வர்க்கத்தினரைப் பற்றி நீங்கள் என்ன சொல்வீர்கள்? அதாவது, ஆடைகளைப் பற்றித் தவிர வேறு எதைப் பற்றியும் பேசத் தெரியாத அந்த 'மாண்புமிகு' அதிகாரிகளின் மனைவிகள்! மேடம், ஒரு வாரத்திற்கு முன்புதான் நான் கல்வி அமைச்சரின் மனைவியிடம் *லோஹெங்க்ரின்* (Lohengrin) பற்றிச் சொன்னேன். அதற்கு அவர், '*லோஹெங்க்ரின்*? ஓ, ஆமாம்... ஃபோலீஸ்-பெர்ஜெரே (Folies-Bergère)-இல் நடக்கும் அந்தப் புதிய இசை-நடன நிகழ்ச்சிதானே? அது மிகவும் கலகலப்பானதாக இருக்குமென்று கேள்விப்பட்டேன்' என்று பதிலளித்தார். மேடம், நான் என்ன சொல்வது? இது போன்ற விஷயங்களைக் கேட்கும்போது ஆத்திரம் பொத்துக்கொண்டு வருகிறது. எனக்கு அவரை அறைந்துவிட வேண்டும் போலிருந்தது. ஏனென்றால், எனக்குச் சற்று கோபக்கார சுபாவம் உண்டு, உங்களுக்குத் தெரியுமல்லவா? சொல்லுங்கள், மிசியே (Monsieur)," என்று என்னைப் பார்த்து அவர் கேட்டார், "நான் சொல்வது சரிதானே?" "கேளுங்கள்," என்று மேடம் கோட்டார்ட் (Mme Cottard) கூறினார், "முன்னறிவிப்பின்றி திடீரென ஒரு கேள்வி கேட்கப்படும்போது, ​​சற்று தவறான பதிலைக் கொடுப்பது மன்னிக்கப்படக்கூடியதே. அதைப் பற்றி எனக்கு நன்றாகத் தெரியும்; ஏனெனில் மேடம் வெர்டுரின் (Mme Verdurin)-க்கும் எங்களை இக்கட்டான சூழலில் சிக்க வைக்கும் (கழுத்தில் கத்தியை வைப்பது போன்ற) பழக்கம் உண்டு." "மேடம் வெர்டுரின் பற்றிப் பேசும்போது கேட்கிறேன்," என்று மேடம் போன்டெம்ப்ஸ் மேடம் கோட்டார்ட்டிடம் கேட்டார், "புதன்கிழமையன்று அவர் வீட்டில் யார் யார் இருப்பார்கள் என்று உங்களுக்குத் தெரியுமா? ... ஓ! அடுத்த புதன்கிழமைக்கான அழைப்பை நாங்கள் ஏற்றுக்கொண்டது இப்போதுதான் நினைவுக்கு வருகிறது. அதற்கு அடுத்த புதன்கிழமையன்று நீங்கள் வெளியே சென்று உணவருந்த விரும்பமாட்டீர்கள்..."
"...எங்களுடன் வருகிறீர்களா? நாம் இருவரும் சேர்ந்து மேடம் வெர்டுரின் (Madame Verdurin) வீட்டிற்குச் செல்லலாம். தனியாக உள்ளே நுழைவதற்கு எனக்குச் சற்று தயக்கமாக இருக்கிறது; அந்த ஆளுமைமிக்க பெண்மணி ஏன் எப்போதும் எனக்குள் ஒருவித அச்சத்தை ஏற்படுத்துகிறார் என்று தெரியவில்லை." "அதற்கான காரணத்தை என்னால் சொல்ல முடியும்," என்று மேடம் கோட்டார்ட் (Mme Cottard) பதிலளித்தார்; "மேடம் வெர்டுரினைக் கண்டு நீங்கள் அஞ்சுவதற்குக் காரணம் அவருடைய குரல்தான். எல்லாரிடமும் மேடம் ஸ்வானைப் (Madame Swann) போல அவ்வளவு இனிமையான குரல் அமைவதில்லை அல்லவா? ஆனால், ஒருமுறை அந்த ஆரம்பக்கட்டத் தயக்கத்தைத் தகர்த்துக்கொண்டு—அல்லது அந்தத் தலைவி (Mistress) சொல்வது போல 'சூழலோடு ஒன்றிப்போய்'—பழகிவிட்டால், அவர் உண்மையில் மிகவும் அன்புடன் வரவேற்பவர் என்பதை நீங்கள் உணர்வீர்கள். ஆனாலும், உங்கள் உணர்வை என்னால் நன்றாகப் புரிந்துகொள்ள முடிகிறது; அறிமுகமில்லாத ஒரு சூழலில் முதன்முறையாக நுழைவது ஒருபோதும் அவ்வளவு சுகமான அனுபவமாக இருப்பதில்லை." "நீங்களும் எங்களுடன் இரவு உணவு சாப்பிடலாம்," என்று மேடம் பாண்டெம்ப்ஸ் (Mme Bontemps), மேடம் ஸ்வானிடம் கூறினார். "உணவுக்குப் பிறகு, நாம் அனைவரும் சேர்ந்து வெர்டுரின் வீட்டிற்குச் செல்லலாம்—அங்குள்ள வழக்கமான நிகழ்வுகளில் பங்கேற்கலாம். ஒருவேளை அந்தத் தலைவி என் மீது கோபப்பட்டு, என்னை மீண்டும் அழைக்காமலே போனாலும் கூட, நாம் அங்கு சென்ற பிறகு நம்மால் ஒன்றாக அமர்ந்து பேசிக்கொண்டிருக்க முடியும்; அதுதான் எனக்கு மிகவும் பிடித்தமான விஷயமாக இருக்கும் என்று தோன்றுகிறது." ஆயினும், இந்த வார்த்தைகள் முழுமையான உண்மையாக இருந்திருக்க முடியாது; ஏனெனில், மேடம் பாண்டெம்ப்ஸ் தொடர்ந்து இப்படிக் கேட்டார்: "அடுத்த புதன்கிழமை அங்கு யார் யார் வருவார்கள் என்று நினைக்கிறீர்கள்? என்ன நடக்கப்போகிறது? கூட்டம் அதிகமாக இருக்காதுதானே?" "நான் நிச்சயமாக அங்கு செல்லப்போவதில்லை," என்று ஒடெட் (Odette) கூறினார். "புதன்கிழமை நடைபெறும் அந்த இறுதிச் சந்திப்பிற்கு நாங்கள் மிகச் சிறிது நேரம் மட்டுமே சென்று வரவிருக்கிறோம்." "அதுவரை காத்திருக்க உங்களுக்கு ஆட்சேபனை இல்லையென்றால்..." ஆனால் அந்தச் சந்திப்பைத் தள்ளிப்போடும் யோசனை மேடம் போன்டெம்ப்ஸுக்கு (Mme Bontemps) அவ்வளவாகப் பிடித்திருப்பதாகத் தெரியவில்லை.

பொதுவாக ஒரு 'சலூன்' (salon) எனப்படும் உயர்குடிச் சந்திப்பு இடத்தின் அறிவுசார் சிறப்பம்சங்களுக்கும் அதன் நேர்த்தியான சூழலுக்கும் இடையே நேர்மாறான விகிதமே நிலவுகிறது என்றாலும்—ஸ்வான் (Swann) மேடம் போன்டெம்ப்ஸை ஒரு நல்ல மனிதராகக் கருதியதால்—ஒருவர் தன் சமூக அந்தஸ்தில் ஏற்படும் சரிவை ஏற்றுக்கொள்ளும்போது, ​​தான் பழக நேரும் மனிதர்கள் குறித்து அதிகக் கண்டிப்புடன் இருப்பதில்லை என்றும், மற்ற விஷயங்களைப் போலவே உரையாடலின் கூர்மை அல்லது நகைச்சுவை உணர்வு குறித்தும் அதிக எதிர்பார்ப்புகளைக் கொண்டிருப்பதில்லை என்றும் நாம் கருத வேண்டியுள்ளது. இது உண்மையாக இருக்கும்பட்சத்தில், தனிநபர்களும் நாடுகளைப் போலவே, தங்கள் சுதந்திரத்தை இழக்கும்போது தங்கள் கலாச்சாரத்தையும் மொழியையும் கூட இழக்க நேரிடும். இத்தகைய மனப்போக்கின் ஒரு விளைவு என்னவென்றால்—ஒரு குறிப்பிட்ட வயதிற்குப் பிறகு—நமது சொந்த மனநிலைக்கும் விருப்பங்களுக்கும் ஏற்றவாறு பேசும் வார்த்தைகளில் இன்பம் காணும் போக்கு வலுப்பெறுவதாகும்; அந்த வயதில்தான் ஒரு சிறந்த கலைஞர், உண்மையான மேதைகளுடன் பழகுவதை விட, தனது கோட்பாடுகளின் மேலோட்டமான அம்சங்களை மட்டுமே பகிர்ந்துகொண்டு தன்னைத் தலையில் தூக்கி வைத்துப் போற்றும் சீடர்களின் சகவாசத்தை விரும்புகிறார்; காதலுக்காகவே வாழும் ஒரு ஆணும் பெண்ணும், ஒரு கூட்டத்தில் மற்ற விஷயங்களில் தங்களை விடத் தாழ்ந்தவராகத் தோன்றினாலும், காதலுக்கும் ரசனைக்கும் முக்கியத்துவம் அளிக்கும் வாழ்க்கையைப் புரிந்துகொண்டு அதை அங்கீகரிக்கும் விதமாகப் பேசும் ஒருவரையே மிகவும் புத்திசாலியாகக் கருதுகிறார்கள்—ஏனெனில் அந்தப் பேச்சு காதலன் அல்லது காதலியின் இன்பம் நாடும் மனநிலையைத் திருப்திப்படுத்துகிறது; ஸ்வான், ஒடெட் (Odette)-ஐத் திருமணம் செய்துகொண்ட பிறகு, டச்சஸ் (duchesses) போன்ற உயர்குடிப் பெண்களை மட்டுமே வரவேற்பது எவ்வளவு அபத்தமானது என்று மேடம் போன்டெம்ப்ஸ் கூறுவதைக் கேட்டு மகிழ்ந்ததும் இதே வயதில்தான் (வெர்டுரின் [Verdurin] வீட்டில் இருந்த பழைய நாட்களில் அவர் நினைத்ததற்கு மாறாக, இப்போது அவர் அவளை ஒரு நல்ல பெண்ணாகவும், நகைச்சுவை உணர்வு மிக்கவராகவும், தற்பெருமை இல்லாதவராகவும் கருதினார்); மேலும் அவளுக்குத் தெரியாத கதைகளை அவளிடம் சொல்லி அவளைச் "சிரிப்பில் குலுங்க" வைப்பதிலும் அவர் மகிழ்ந்தார்—ஏனெனில் அவள் விஷயங்களை விரைவாகப் புரிந்துகொள்ளும் திறன் கொண்டவளாகவும், மற்றவர்களைப் புகழ்வதிலும் அதே சமயம் வேடிக்கையான விஷயங்களால் மகிழ்வதிலும் விருப்பம் கொண்டவளாகவும் இருந்தாள். "அப்படியானால், உங்களைப் போல மருத்துவருக்குப் பூக்கள் மீது அவ்வளவு ஈடுபாடு இல்லையா?" என்று மேடம் ஸ்வான், மேடம் கோட்டார்டிடம் (Mme Cottard) கேட்டார். "ஓ! என் கணவர் மிகவும் நிதானமானவர் என்பது உங்களுக்குத் தெரியுமே; அவர் எல்லாவற்றிலும் அளவாகவே இருப்பார். இருந்தாலும், அவருக்கு ஒரு விஷயத்தில் மட்டும் மிகுந்த ஆர்வம் உண்டு." குறும்பு, மகிழ்ச்சி மற்றும் ஆர்வம் மின்னும் கண்களுடன் மேடம் போன்டெம்ப்ஸ், "அது என்ன விஷயம், மேடம்?" என்று கேட்டார். மேடம் கோட்டார்ட் எளிமையாக, "வாசிப்பு" என்று பதிலளித்தார். "ஓ!" "ஒரு கணவருக்கு இது எவ்வளவு அமைதியான, நல்லதொரு ஈடுபாடு!" என்று மேடம் போன்டெம்ப்ஸ் ஒரு குறும்புத்தனமான சிரிப்பை அடக்கிக்கொண்டே கூறினார். "டாக்டர் புத்தகத்தில் ஆழ்ந்திருக்கும்போது, ​​உங்களுக்குத் தெரியுமல்லவா!" "சரி, மேடம், அது உங்களை அதிகம் பயமுறுத்த வேண்டியதில்லை..." "ஓ, ஆனால் அது பயமுறுத்துகிறது! ...அவரது கண் பார்வையைப் பற்றித்தான். நான் இப்போது அவரிடம் செல்லப்போகிறேன், ஒடெட்; விரைவில் மீண்டும் உங்கள் கதவைத் தட்ட வருகிறேன். வெளிச்சத்தைப் பற்றிப் பேசும்போது—மேடம் வெர்டுரின் புதிதாக வாங்கியுள்ள அந்தத் தனிப்பட்ட மாளிகை மின்சாரத்தால் ஒளிரூட்டப்படப் போகிறது என்பது உங்களுக்குத் தெரியுமா? இதை நான் எனது சொந்த ரகசியத் தகவல் மூலங்களிலிருந்து அறியவில்லை, வேறொருவரிடமிருந்து தெரிந்துகொண்டேன்: மின்சாரப் பணியாளரான மில்டேவே என்னிடம் சொன்னார். பார்த்தீர்களா, நான் என் தகவலுக்கான ஆதாரத்தைக் குறிப்பிடுகிறேன்! படுக்கையறைகளில் கூட, ஒளியின் தீவிரத்தைக் குறைக்கும் வகையிலான நிழல்-மூடிகளுடன் (shades) கூடிய மின்விளக்குகள் பொருத்தப்படவுள்ளன. இது நிச்சயமாக ஒரு அழகான ஆடம்பரம். அதுமட்டுமின்றி, உலகில் புதிதாக எதுவும் இல்லை என்றாலும் கூட, இக்காலத்துப் பெண்கள் நவீனமான, புதிய விஷயங்களைப் பெறுவதில் மிகவும் உறுதியாக இருக்கிறார்கள். என் தோழி ஒருவரின் நாத்தனார் தன் வீட்டில் தொலைபேசியை நிறுவியிருக்கிறார்! அவர் தன் வீட்டை விட்டு வெளியேறாமலே ஒரு விற்பனையாளரிடம் ஆர்டர் செய்ய முடியும்! ஒரு நாள் அந்தச் சாதனத்தில் பேசுவதற்கான அனுமதியைப் பெற நான் வெட்கமே இல்லாமல் செல்வாக்கைப் பயன்படுத்தினேன் என்பதை ஒப்புக்கொள்கிறேன். அது மிகவும் கவர்ச்சிகரமானதாக இருக்கிறது; இருப்பினும், என் வீட்டில் இருப்பதை விட ஒரு நண்பரின் வீட்டில் அதைச் செய்வதையே நான் விரும்புவேன். வீட்டில் தொலைபேசி இருப்பதை நான் விரும்பமாட்டேன் என்று நினைக்கிறேன். அதன் புதுமைத் தன்மை மறைந்த பிறகு, அது நிச்சயம் ஒரு பெரிய தொல்லையாகத்தான் இருக்கும். வாருங்கள் ஒடெட், நான் கிளம்புகிறேன்—மேடம் போன்டெம்ப்ஸ் என்னைக் கவனித்துக்கொண்டிருப்பதால் அவரை மேலும் காத்திருக்க வைக்க வேண்டாம்; நான் இங்கிருந்து விடைபெற்றே ஆகவேண்டும். என்ன சிக்கலில் என்னை மாட்டிவிட்டீர்கள் பாருங்கள்—என் கணவர் வீட்டுக்குச் சென்ற பிறகுதான் நானும் வீட்டுக்குச் செல்லப்போகிறேன்!"

நானும்......கிரிசாந்திமம் மலர்கள் ஒரு பிரகாசமான உறையாகத் தோன்றிய அந்த குளிர்கால இன்பங்களை நான் அனுபவிப்பதற்கு முன்பே... அந்த இன்பங்கள் கைகூடவில்லை; ஆனாலும், மேடம் ஸ்வான் (Mme Swann) வேறு எதற்காகவும் காத்திருப்பதாகத் தெரியவில்லை. "நாங்கள் கிளம்புகிறோம்!" என்று அறிவிப்பதைப் போலவே, பணிப்பெண்களைக் கொண்டு தேநீர் உபசரிப்புக்குரிய பொருட்களை அகற்றச் சொல்வார். இறுதியாக என்னிடம், "அப்படியானால், நீங்கள் உண்மையிலேயே கிளம்புகிறீர்களா? சரி, போய் வருகிறேன்!" என்று கூறுவார். அந்த அறியப்படாத இன்பங்களைச் சந்திக்காமலேயே நான் அங்கேயே தங்கியிருக்க முடிந்திருக்கும் என்றும், எனது சோகம் மட்டுமே என்னை அவற்றிலிருந்து விலக்கிவிடவில்லை என்றும் எனக்குத் தோன்றியது. அவை, எப்போதும் மிக விரைவாகப் புறப்படும் தருணத்தை நோக்கி இட்டுச் செல்லும் அந்தப் பழக்கமான காலப் பாதையில் கிடைக்கக்கூடியவை அல்லவோ? மாறாக, நான் திரும்பியிருக்க வேண்டிய, எனக்குத் தெரியாத ஏதோ ஒரு பக்கவாட்டுப் பாதையில் அவை இருந்திருக்கக்கூடுமோ? எப்படியாயினும், எனது வருகையின் நோக்கம் நிறைவேறியிருந்தது: கில்பெர்ட் (Gilberte) வீட்டில் இல்லாத நேரத்தில் நான் அவளுடைய பெற்றோரைச் சந்தித்தேன் என்பதும், மேடம் கோட்டார்ட் (Mme Cottard) திரும்பத் திரும்பச் சொன்னது போல, ஆரம்பத்திலேயே - முதல் பார்வையிலேயே - மேடம் வெர்டுரின் (Mme Verdurin) மனதை நான் வென்றுவிட்டேன் என்பதும் அவளுக்குத் தெரியும். "உங்கள் இருவருக்கும் இடையே ஏதோ ஒரு உண்மையான இணக்கம் இருக்க வேண்டும்," என்று அந்த மருத்துவரின் மனைவி என்னிடம் கூறியிருந்தார்; மேடம் வெர்டுரின் வேறு யாருக்காகவும் இவ்வளவு தூரம் மெனக்கெடுவதை அவர் பார்த்ததே இல்லை. கில்பெர்ட்டைப் பற்றி நான் எப்படிப் பேச வேண்டுமோ - அதாவது மிகுந்த கனிவுடன் - அப்படித்தான் பேசினேன் என்பதும் அவளுக்குத் தெரியும்; அதே சமயம், அவளைப் பார்க்காமல் வாழவே முடியாது என்ற அந்தத் தவிப்பு எனக்கு இல்லை என்பதும் அவளுக்குப் புரியும். சமீபகாலமாக என்னுடன் இருக்கும்போது அவளுக்கு ஏற்பட்ட சலிப்புக்குக் காரணம் அந்தத் தவிப்புதான் என்று நான் கருதினேன். கில்பெர்ட்டை இனி சந்திக்க முடியாது என்று மேடம் ஸ்வானிடம் நான் கூறியிருந்தேன். அவளை இனி ஒருபோதும் பார்க்கக்கூடாது என்று முடிவெடுத்தது போலவே அதைக் கூறியிருந்தேன். கில்பெர்ட்டுக்கு நான் அனுப்பவிருந்த கடிதமும் அதே தொனியில்தான் அமையவிருந்தது. ஆயினும், மனதை உறுதிப்படுத்திக்கொள்ள, ஒரு இறுதி மற்றும் குறுகிய கால முயற்சியை - அதாவது சில நாட்களுக்கு மட்டுமே நீடிக்கும் ஒரு செயலை - நான் ஒரு இலக்காகக் கொண்டிருந்தேன். "அவளுடனான சந்திப்பை நான் மறுப்பது இதுவே கடைசி முறை; அடுத்த சந்திப்பை நான் ஏற்றுக்கொள்வேன்," என்று எனக்குள் சொல்லிக்கொண்டேன். அந்தப் பிரிவை எதிர்கொள்வதை எளிதாக்க, அதுவே இறுதிப் பிரிவு என்று நான் கருதவில்லை - ஆனால், அதுதான் இறுதிப் பிரிவு என்பது என் ஆழ்மனதிற்குத் தெரிந்திருந்தது.

அந்த ஆண்டில் புத்தாண்டு தினம் எனக்கு மிகுந்த வேதனையை அளிப்பதாக இருந்தது. ஒரு நபர் துயரத்தில் இருக்கும்போது, ​​ஏதேனும் ஒரு முக்கிய நிகழ்வின் ஆண்டு நிறைவைக் குறிக்கும் நாளாக அது அமைந்தால், அந்த நாள் வேதனையானதாகவே இருக்கும். இருப்பினும், ஒரு அன்புக்குரியவரை இழந்ததால் துயரம் ஏற்பட்டால், அந்த வேதனை கடந்த காலத்துடனான ஒரு கூர்மையான முரண்பாட்டிலிருந்து மட்டுமே பிறக்கிறது. ஆனால் என் விஷயத்தில், ஒரு சொல்லப்படாத நம்பிக்கை இருந்தது: நான் முதல் அடியை எடுத்து வைக்க வேண்டும் என்று விரும்பிய கில்பெர்ட் (Gilberte), நான் அதைச் செய்யாததைக் கண்டு, புத்தாண்டு தினத்தை ஒரு சாக்காகக் கொண்டு எனக்கு எழுதக் காத்திருக்கிறாள் என்று நான் நம்பினேன்: "என்ன நடந்தது? நான் உன் மீது பைத்தியமாக இருக்கிறேன்; வா, நாம் வெளிப்படையாகப் பேசுவோம்—உன்னைப் பார்க்காமல் என்னால் வாழ முடியாது." ஆண்டின் இறுதி நாட்களில், அத்தகையதொரு கடிதம் வரும் என்று எனக்குத் தோன்றியது. உண்மையில் அது சாத்தியமில்லாததாக இருந்திருக்கலாம்; ஆனால் அதற்கான நமது விருப்பமும் தேவையும், அது நடக்கும் என்று நம்மை நம்ப வைக்கப் போதுமானவை. கொல்லப்படுவதற்கு முன் தனக்கு ஒரு கால அவகாசம் (காலவரையறையின்றி நீட்டிக்கப்படக்கூடியது) கிடைக்கும் என்று ஒரு போர்வீரன் உறுதியாக நம்புகிறான்; பிடிபடுவதற்கு முன் ஒரு திருடன் அப்படித்தான் நம்புகிறான்; இறப்பதற்கு முன் மனிதர்கள் பொதுவாக அப்படித்தான் நம்புகிறார்கள். இதுவே தனிநபர்களையும்—சில சமயங்களில் முழு தேசங்களையும்—ஆபத்திலிருந்து அல்ல, மாறாக ஆபத்து குறித்த அச்சத்திலிருந்து (அல்லது அந்த அச்சம் குறித்த நம்பிக்கையிலிருந்து) பாதுகாக்கும் ஒரு கவசமாகும்; இதுவே அவர்கள் துணிச்சலானவர்களாக இல்லாமலே ஆபத்தை எதிர்கொள்ளும் மனவலிமையை அளிக்கிறது. அதேபோன்றதொரு நம்பிக்கை—எந்தவொரு உறுதியான அடிப்படையும் இல்லாதது—மீண்டும் இணக்கம் ஏற்படும் என்றோ அல்லது ஒரு கடிதம் வரும் என்றோ நம்பும் காதலனைத் தாங்கிப் பிடிக்கிறது. அந்தக் கடிதத்திற்காகக் காத்திருப்பதை நிறுத்தியிருக்க வேண்டுமானால், நான் அதை விரும்புவதையே நிறுத்தியிருக்க வேண்டும். நாம் இன்னும் நேசிக்கும் ஒரு பெண் நம்மிடம் எவ்வளவு அலட்சியமாக இருக்கிறாள் என்று தெரிந்திருந்தாலும், அவளிடம் ஒரு சிந்தனை ஓட்டம் இருப்பதாக நாம் கற்பனை செய்கிறோம்—அவை அலட்சியம் சார்ந்த சிந்தனைகளாக இருந்தாலும் சரி—அவற்றை வெளிப்படுத்தும் எண்ணம் அவளுக்கு இருப்பதாகக் கருதுகிறோம்; ஒரு சிக்கலான மனவுலகத்தை நாம் கற்பனை செய்கிறோம்; அதில் நாம் அவளது வெறுப்புக்குரிய பொருளாகவோ அல்லது அவளது தொடர்ச்சியான கவனத்திற்குரிய பொருளாகவோ இருக்கிறோம். மாறாக, கில்பெர்ட்டின் மனதிற்குள் என்ன ஓடிக்கொண்டிருந்தது என்பதை கற்பனை செய்து பார்க்க, நான் ஒன்றை மட்டும் முன்கூட்டியே உணர்ந்திருக்க வேண்டும்—அதாவது, அந்த குறிப்பிட்ட புத்தாண்டு தினத்திலேயே, எதிர்காலத்தில் வரும் ஒரு புத்தாண்டு தினத்தில் நான் எப்படி உணர்வேன் என்பதை உணர்ந்திருக்க வேண்டும். அப்போது கில்பெர்ட்டின் கவனம் அல்லது மௌனம், அவளது அன்பு அல்லது குளிர்ந்த போக்கு ஆகியவை என் கவனத்தை ஈர்க்காதவையாக மாறியிருக்கும்; மேலும், எனக்குத் தேவையற்றதாகிவிட்ட அல்லது இல்லாமலே போய்விட்ட பிரச்சனைகளுக்குத் தீர்வு காண வேண்டும் என்று நான் நினைத்திருக்க மாட்டேன்—ஏன், அப்படிச் சிந்திக்கக் கூட முடிந்திருக்காது. காதலில் இருக்கும்போது, ​​காதல் என்பது நமக்குள் முழுமையாக அடங்கிவிட முடியாத அளவுக்குப் மிகப் பெரியதாக இருக்கிறது; அது காதலித்தவளை நோக்கிப் பாய்ந்து சென்று, அவளிடம் உள்ள ஒரு பரப்பின் மீது மோதித் தடுத்து நிறுத்தப்பட்டு, மீண்டும் தான் புறப்பட்ட இடத்திற்கே திரும்புகிறது; நம்முடைய சொந்த மென்மையான உணர்வின் இந்தத் திரும்பும் அலைதான், அந்தப் பெண்ணின் உணர்வு என்று நாம் தவறாகக் கருதுகிறோம்—வெளிநோக்கிச் சென்ற அந்த உணர்வை விட, இந்தத் திரும்பும் உணர்வே நம்மை அதிகம் வசீகரிக்கிறது; ஏனெனில், இது நமக்குள் இருந்தே உருவாகிறது என்பதை நாம் உணர்வதில்லை. கில்பெர்ட்டிடமிருந்து (Gilberte) எந்தக் கடிதமும் வராமலே புத்தாண்டு நாள் முழுவதும் கடந்து சென்றது. ஜனவரி 3 மற்றும் 4 ஆகிய தேதிகளில் எனக்குச் சில கடிதங்கள்—காலம் கடந்த வாழ்த்துச் செய்திகள் அல்லது அக்காலகட்டத்தில் இருந்த அதிகப்படியான அஞ்சல் சுமையால் தாமதமான கடிதங்கள்—கிடைத்ததால், நம்பிக்கை சற்று குறைந்திருந்தாலும், நான் தொடர்ந்து காத்திருந்தேன். அதைத் தொடர்ந்து வந்த நாட்களில் நான் மிகவும் அழுதேன். இதற்குக் காரணம் என்னவென்றால், கில்பெர்ட்டை விட்டு விலகியபோது நான் நினைத்திருந்ததை விடக் குறைவான நேர்மையுடனேயே நான் செயல்பட்டிருந்தேன்; அதனால், புத்தாண்டன்று அவளிடமிருந்து ஒரு கடிதம் வரும் என்ற நம்பிக்கையை நான் இன்னும் பற்றிக்கொண்டிருந்தேன்.
...ஆண்டு. மேலும், அடுத்த பொட்டலத்தைப் பெறுவதற்குள் அது தீர்ந்துவிட்டதைக் கண்டபோது, ​​கையில் இரண்டாவது குப்பி இல்லாமல் தன் மார்ஃபின் குப்பியைத் தீர்த்துவிட்ட ஒரு நோயாளி போல நான் அவதிப்பட்டேன். ஆனால் ஒருவேளை எனக்குள்—இந்த இரண்டு விளக்கங்களும் ஒன்றுக்கொன்று முரண்பட்டவை அல்ல, ஏனெனில் ஒரு தனி உணர்வு சில சமயங்களில் முரண்பாடுகளின் கலவையாக இருக்கும்—இறுதியாக ஒரு கடிதம் கிடைக்கும் என்ற என் நம்பிக்கை, கில்பெர்ட்டின் பிம்பத்தை நெருக்கமாகக் கொண்டுவந்து, அவளுக்கு அருகில் இருக்கும் எண்ணத்திலும், அவளைப் பார்க்கும் காட்சியிலும், அவள் என்னிடம் நடந்துகொள்ளும் விதத்திலும் நான் முன்பு உணர்ந்த உணர்ச்சிகளை மீண்டும் தூண்டிவிட்டிருக்கலாம். சமரசத்திற்கான உடனடி சாத்தியக்கூறு, நாம் புரிந்துகொள்ளத் தவறும் ஒரு பிரம்மாண்டத்தை நீக்கியிருந்தது: அதுதான் மனமுறிவு. நரம்புத் தளர்ச்சியால் பாதிக்கப்பட்டவர்கள், படுக்கையில் இருப்பதன் மூலமும், கடிதங்கள் பெறாமலும், செய்தித்தாள்கள் படிக்காமலும் இருப்பதன் மூலமும் ஓரளவு அமைதியைக் காணலாம் என்று உறுதியளிப்பவர்களை நம்புவதில்லை; அத்தகைய ஒரு வாழ்க்கைமுறை தங்கள் நரம்புக் கொந்தளிப்பை மேலும் அதிகப்படுத்தும் என்று அவர்கள் கற்பனை செய்கிறார்கள். அதுபோலவே, காதலர்கள்—இன்னும் அதைச் சோதித்துப் பார்க்காமலேயே, இந்த விஷயத்தை எதிர் மனநிலையிலிருந்து பார்ப்பதால்—துறவறத்தின் நன்மை பயக்கும் சக்தியை நம்புவதில்லை.

என் இதயம் கடுமையாகத் துடித்ததால், நான் காஃபின் உட்கொள்வதைக் குறைத்தேன், படபடப்பும் நின்றது. அப்போது நான் யோசித்தேன், கில்பெர்ட்டுடன் எனக்கு மனக்கசப்பு ஏற்படும் தருவாயில் நான் உணர்ந்த அந்த முந்தைய வேதனை—என் அன்புக்குரியவளை இனி பார்க்க முடியாது என்ற வலியாலோ அல்லது அவள் மோசமான மனநிலையில் இருக்கும்போது மட்டுமே அவளைப் பார்க்க நேரிடும் என்ற அபாயத்தாலோ ஏற்பட்டது என்று நான் எப்போதும் நினைத்திருந்தேன்—குறைந்தபட்சம் ஓரளவாவது காஃபினாலேயே ஏற்பட்டிருக்கலாமோ என்று. ஆனால், என் கற்பனை அப்போது தவறாகப் புரிந்துகொண்ட அந்தத் துன்பத்திற்கு அந்த போதைப்பொருள் தான் காரணமாக இருந்திருந்தால் (காதலர்கள் அனுபவிக்கும் மிகக் கொடூரமான உணர்ச்சி வேதனைகள் பெரும்பாலும் அவர்களுடன் வாழும் பெண்ணின் உடல் ரீதியான பழக்கத்திலிருந்தே உருவாகின்றன என்பதைக் கருத்தில் கொண்டால், இதில் ஆச்சரியப்படுவதற்கு ஒன்றுமில்லை), அது உட்கொண்ட பிறகும் நீண்ட காலத்திற்கு டிரிஸ்டனை ஐசோல்ட்டுடன் தொடர்ந்து பிணைக்கும் காதல் பானம் போலச் செயல்பட்டது. ஏனெனில், நான் காஃபின் உட்கொள்வதைக் குறைத்தவுடன் கிட்டத்தட்ட உடனடியாக நான் அனுபவித்த உடல்ரீதியான முன்னேற்றம், அந்த நஞ்சை உட்கொண்டதால் ஏற்பட்ட—உருவாக்கவில்லை என்றாலும்—குறைந்தபட்சம் கூர்மைப்படுத்திய—இதய வேதனையின் முன்னேற்றத்தை நிறுத்தவில்லை.

இருப்பினும், ஜனவரி மாதத்தின் நடுப்பகுதி நெருங்கியபோது—புத்தாண்டுக் கடிதம் குறித்த என் நம்பிக்கைகள் தகர்ந்து, அந்த ஏமாற்றத்துடன் வந்த புதிய வலியும் தணிந்த பிறகு—விடுமுறை நாட்களுக்கு முன்பு நான் உணர்ந்த மனவேதனை மீண்டும் வந்தது. ஒருவேளை, இவை அனைத்திலும் மிகக் கொடூரமான அம்சம் என்னவென்றால், அதன் அறியாமலே, வேண்டுமென்றே, இரக்கமின்றி, பொறுமையுடன் அதைச் செதுக்கியவர் நானேதான். நான் மிகவும் போற்றிப் பாதுகாத்த ஒன்றான—கில்பெர்ட்டுடனான என் உறவை—முடிவடையாததாக மாற்றுவதற்கு நானே தீவிரமாகச் செயல்பட்டுக் கொண்டிருந்தேன்; அவளிடமிருந்து பிரிந்திருப்பதை நீட்டிப்பதன் மூலம், நான் படிப்படியாக அவளுடைய அலட்சியத்தை அல்ல, மாறாக—இறுதியில் இரண்டும் ஒன்றுதான்—என்னுடைய சொந்த அலட்சியத்தையே வளர்த்து வந்தேன். கில்பெர்ட்டை நேசித்த அந்த சுயத்தின் ஒரு நீண்ட, கொடூரமான தற்கொலையில் நான் இடைவிடாமல் ஈடுபட்டிருந்தேன்—தற்போதைய தருணத்தில் நான் என்ன செய்கிறேன் என்பதைப் பற்றிய தெளிவான விழிப்புணர்வுடன் மட்டுமல்லாமல், அதன் எதிர்கால விளைவுகளைப் பற்றியும் அறிந்திருந்தேன்: ஒரு நாள் நான் கில்பெர்ட்டை நேசிக்க மாட்டேன் என்பது மட்டுமல்ல, அவளே அதற்காக வருந்துவாள் என்றும், அப்போது அவள் என்னைப் பார்க்க மேற்கொள்ளும் எந்த முயற்சிகளும் இன்றைய முயற்சிகளைப் போலவே பயனற்றதாகிவிடும் என்றும் எனக்குத் தெரிந்திருந்தது—இனிமேல் நான் அவளை அதிகமாக நேசிப்பதால் அல்ல, மாறாக நான் நிச்சயமாக வேறொரு பெண்ணைக் காதலிப்பேன், அவளுக்காக ஏங்கி, காத்துக்கொண்டிருப்பேன், அவளுக்காக மணிக்கணக்கில் நேரத்தைச் செலவிடுவேன், அந்த நேரத்தில் கில்பெர்ட்டுக்காக ஒரு கணத்தைக் கூட ஒதுக்கத் துணிய மாட்டேன், ஏனெனில் அப்போது அவள் எனக்கு ஒன்றுமே இல்லாதவளாகிவிடுவாள். சந்தேகமின்றி அந்தத் தருணத்தில்—நான் ஏற்கெனவே கில்பெர்ட்டை இழந்திருந்தபோதிலும் அவள் மீது இன்னும் அதிகமாக அன்பு கொண்டிருந்தேன் (அவள் ஒரு விளக்கத்தையோ அல்லது முழுமையான காதல் பிரகடனத்தையோ முறையாகக் கோரினால் ஒழிய, அவளை மீண்டும் ஒருபோதும் சந்திக்கக் கூடாது என்று உறுதியாக இருந்தேன்—அவை இரண்டுமே நடப்பதற்கு வாய்ப்பில்லை)—அவள் எனக்கு எவ்வளவு முக்கியமானவள் என்பதன் முழு அளவையும், முந்தைய ஆண்டை விட மிக நன்றாகப் புரிந்துகொண்டேன்; அப்போது நான் ஒவ்வொரு பிற்பகலையும் அவள் விருப்பப்படி செலவழித்தேன், எங்கள் நட்பு பாதுகாப்பானது என்றும் நம்பியிருந்தேன். அந்தத் தருணத்தில், என்றாவது ஒருநாள் நான் வேறொரு பெண்ணிடமும் இதேபோல் உணரக்கூடும் என்ற எண்ணம் எனக்கு அருவருப்பாக இருந்தது, ஏனெனில் அது கில்பெர்ட்டை மட்டுமல்ல, என் அன்பையும் என் துயரத்தையும் பறித்துவிடும் என்று அச்சுறுத்தியது—அந்த அன்பும் துயரமும்தான், நான் அழுதுகொண்டே, கில்பெர்ட்டின் சாராம்சத்தைப் புரிந்துகொள்ள முயன்றவை; ஆயினும், அவை அவளுக்கு மட்டுமே உரியவை அல்ல என்றும், விரைவிலோ அல்லது பின்னரோ, வேறொரு பெண்ணுக்கு வழங்கப்படும் என்றும் நான் ஒப்புக்கொள்ள வேண்டிய கட்டாயத்தில் இருந்தேன். அதன் விளைவு—குறைந்தபட்சம், அப்போது நான் அப்படித்தான் விஷயங்களைப் பார்த்தேன்—ஒருவர் எப்போதும் மற்றவர்களிடமிருந்து விலகியே இருக்கிறார் என்பதுதான்: ஒருவர் காதலிக்கும்போது, ​​அந்தக் காதல் தன் பெயரைத் தாங்கவில்லை என்றும், அது எதிர்காலத்தில் வேறொருவருக்காக மறுபிறவி எடுக்கக்கூடும் என்றும், அல்லது கேள்விக்குரிய அந்தப் பெண்ணைத் தவிர வேறு ஒரு பெண்ணுக்காகக் கடந்த காலத்தில் தோன்றியிருக்கக்கூடும் என்றும் அவர் உணர்கிறார். மேலும், ஒருவர் காதலில் இல்லாத நேரங்களில்—காதலில் உள்ளார்ந்திருக்கும் முரண்பாடுகளை ஒருவர் தத்துவ ரீதியாக ஏற்றுக்கொண்டால்—அதற்குக் காரணம், அவர் அவ்வளவு சாதாரணமாகப் பேசும் அந்தக் காதல் அந்தத் தருணத்தில் உணரப்படவில்லை என்பதுதான்; அதன் விளைவாக, ஒருவர் அதை உண்மையாக அறிவதில்லை, ஏனெனில் இதுபோன்ற விஷயங்களில் அறிவு என்பது இடைப்பட்டதாகும், மேலும் அது அந்த உணர்வின் உண்மையான இருப்பைத் தாண்டி நீடிப்பதில்லை. நான் இனி கில்பெர்ட்டைக் காதலிக்காத அந்த எதிர்காலம், மற்றும் என் துயரம்......அந்த நிலை மெல்ல மெல்ல உருவாகிக்கொண்டிருக்கிறது என்பதையும், அதைத் தடுத்து நிறுத்த கில்பெர்ட் (Gilberte) எனக்கு உதவாவிட்டால்—அதாவது என் எதிர்கால அலட்சிய மனப்பான்மையை ஆரம்பத்திலேயே கிள்ளி எறியாவிட்டால்—அதன் வருகை தவிர்க்க முடியாதது என்பதையும் உணர்ந்துகொள்ள அது எனக்கு உதவியது; என் கற்பனையால் அதை இன்னும் தெளிவாக உருவகப்படுத்த முடியவில்லை என்றாலும். கில்பெர்ட்டுக்குக் கடிதம் எழுதவோ அல்லது அவளிடம் நேரில் சென்று, "கவனத்தில் கொள்; நான் ஒரு முடிவுக்கு வந்துவிட்டேன்; நான் எடுத்து வைக்கும் இந்த அடிதான் இறுதியானது. உன்னை நான் கடைசியாகச் சந்திக்கிறேன். விரைவில் நான் உன் மீது அன்பு செலுத்தமாட்டேன்," என்று சொல்லவோ நான் எத்தனை முறை முனைந்திருக்கிறேன்! ஆனால் அதனால் என்ன பயன்? அவளைத் தவிர மற்ற எல்லாவற்றின் மீதும் நானே காட்டிய அதே அலட்சிய மனப்பான்மைக்காக—அதற்கு என்னை நான் குற்றவாளியாகக் கருதாத நிலையிலும்—கில்பெர்ட்டை மட்டும் குறை கூற எனக்கு என்ன உரிமை இருந்தது? 'கடைசி முறை'! நான் கில்பெர்ட்டை நேசித்ததால், அது எனக்கு ஒரு மிக முக்கியமான விஷயமாகத் தோன்றியது. ஆனால் அவளைப் பொறுத்தவரை, வெளிநாடு செல்வதற்கு முன் நண்பர்கள் நம்மைச் சந்திக்கக் கோரும் கடிதங்களை விட அது பெரிய தாக்கத்தை ஏற்படுத்தியிருக்காது; நம்மை நேசிக்கும் சலிப்பூட்டும் பெண்களைப் போலவே, அந்தச் சந்திப்பையும் நாம் மறுத்துவிடுவோம்—ஏனெனில் நமக்கு வேறு இன்பங்கள் காத்திருக்கின்றன. ஒவ்வொரு நாளும் நமக்குக் கிடைக்கும் நேரம் நெகிழ்வுத்தன்மை கொண்டது; நாம் கொள்ளும் தீவிர உணர்வுகள் அதை விரிவுபடுத்துகின்றன, நாம் மற்றவர்களிடம் தூண்டும் உணர்வுகள் அதைச் சுருக்குகின்றன, மேலும் பழக்கம் அதை நிரப்புகிறது.

மேலும், கில்பெர்ட்டிடம் பேசுவது பயனற்றதாக இருந்திருக்கும்; அவள் என் பேச்சைக் கேட்டிருக்கமாட்டாள். பேசும்போது, ​​நம்முடைய காதுகளும் மனதும்தான் அதைக் கேட்கின்றன என்று நாம் எப்போதும் கற்பனை செய்துகொள்கிறோம். என் வார்த்தைகள் கில்பெர்ட்டை ஒரு சிதைந்த வடிவத்தில்தான் அடைந்திருக்கும்—என் தோழியைச் சென்றடைவதற்கு முன் ஒரு நீர்வீழ்ச்சியின் அலைபாயும் திரையைக் கடந்து செல்வது போல—அவை அடையாளம் காண முடியாதவையாகவும், அபத்தமானவையாகவும், எந்த அர்த்தமும் அற்றவையாகவும் மாறியிருக்கும். நாம் வார்த்தைகளில் வெளிப்படுத்தும் உண்மை நேரடியாகச் சென்றடைவதில்லை; அது மறுக்க முடியாத சுய-தெளிவைக் கொண்டிருப்பதில்லை. கேட்பவர்களின் மனதிற்குள்ளேயே அதே வகையிலான உண்மை ஒன்று உருவாகப் போதுமான காலம் கடக்க வேண்டும். அப்போதுதான்—எல்லா வாதங்கள் மற்றும் ஆதாரங்கள் இருந்தபோதிலும், ஒரு காலத்தில் எதிர்க் கொள்கையைப் பின்பற்றுபவனைத் துரோகி என்று முத்திரை குத்திய அரசியல் எதிராளி—ஒரு காலத்தில் தான் வெறுத்த அதே நம்பிக்கையைப் பகிர்ந்துகொள்ளும் நிலைக்கு வருகிறான்; அதே வேளையில், அதை மற்றவர்களுக்குப் பரப்ப வீணாக முயன்ற நபர் இப்போது அதைப் பற்றிக்கொள்வதில்லை. அப்போதுதான் ஒரு படைப்பு 'தலைசிறந்த படைப்பு' என்று அங்கீகரிக்கப்படுகிறது; ஆனால், அதைப் படித்து ரசிப்பவர்களுக்கு அதன் மேன்மைக்கான சான்றாகத் தெரியும் அதே படைப்பு, அதைக் கேட்பவர்களுக்கு வெறும் அர்த்தமற்ற அல்லது சாதாரணமான ஒன்றாகவே தோன்றியிருக்கலாம். அந்தப் படைப்பைக் கேட்டு முதலில் சாதாரணமானதாகக் கருதியவர்களே பிற்காலத்தில் அதைப் போற்றத் தொடங்குகிறார்கள்; ஆனால், அந்த அங்கீகாரத்தை அறிந்துகொள்ளும் வாய்ப்பு அந்த ஆசிரியருக்குக் கிடைப்பதில்லை. காதலிலும் இதே நிலைதான்; ஒருவரை விரக்தியின் விளிம்பிற்குத் தள்ளும் அதே நபர், வெளியிலிருந்து எவ்வளவோ முயன்றாலும் அந்தத் தடைகளை உடைக்க முடிவதில்லை. மாறாக, அந்த நபர் எப்போது அத்தடைகளைப் பற்றிக் கவலைப்படுவதை நிறுத்துகிறாரோ, அப்போதுதான்—திடீரென, வேறெங்கோ தொடங்கி, தன்னை நேசிக்காத அந்தப் பெண்ணின் இதயத்திற்குள் நிகழும் ஒரு மாற்றத்தின் மூலம்—ஒரு காலத்தில் வீணாக மோதப்பட்ட அந்தத் தடைகள் தானாகவே அர்த்தமற்றவையாகி உதிர்ந்து விழுகின்றன. எதிர்காலத்தில் நான் அவளை நேசிக்காமல் இருக்கப்போவதையும், அதற்கான காரணத்தையும் கில்பெர்ட்டிடம் (Gilberte) நான் சொல்லியிருந்தால், என் மீதான அவளது வெறுப்புதான் அதிகரித்திருக்கும்; ஏனெனில், என் காதலும் அவளுக்கான என் தேவையும் அவள் நினைத்ததை விட அதிகமாகவே இருந்தன என்று அவள் தவறாகப் புரிந்துகொண்டிருப்பாள். ஆயினும், மறுக்க முடியாத உண்மை என்னவென்றால், அந்தக் காதலே எனக்குள் பல்வேறு மனநிலைகளை உருவாக்கி, அந்தக் காதல் எப்போது முடிவுக்கு வரும் என்பதை அவளை விடத் தெளிவாக என்னால் முன்கூட்டியே உணர உதவியது. போதிய காலம் கடந்த பிறகு, கடிதம் மூலமாகவோ அல்லது நேரில் சந்தித்தோ கில்பெர்ட்டிடம் அத்தகைய எச்சரிக்கையை நான் தெரிவித்திருக்கலாம்; அப்படிச் செய்திருந்தால், அவள் எனக்கு இன்றியமையாதவள் அல்ல என்பதை அவளுக்கு நிரூபித்திருக்க முடியும். துரதிர்ஷ்டவசமாக, நல்லெண்ணத்துடனோ அல்லது தீய நோக்கத்துடனோ சிலர் என்னைப் பற்றி அவளிடம் பேசிய விதம், அவர்கள் என் தூண்டுதலின் பேரில்தான் அப்படிப் பேசுகிறார்கள் என்று அவள் நம்பும் சூழலை உருவாக்கியது. கோட்டார்ட் (Cottard), என் தாய் மற்றும் திரு. டி நார்போயிஸ் (M. de Norpois) ஆகியோர் தங்கள் தகுதியற்ற பேச்சுக்களால் நான் செய்த தியாகத்தை வீணடித்ததையும், என் கட்டுப்பாட்டின் பலனைச் சிதைத்து நான் அதைக் கைவிட்டதாகத் தவறாகச் சித்தரித்ததையும் அறியும்போது, ​​நான் இரட்டிப்பு மனவேதனைக்கு ஆளானேன். ஒரு காரணம் என்னவென்றால், வலியையும் அதே சமயம் பலனையும் தந்த அந்த விலகல் காலத்தின் (abstinence) தொடக்கத்தை—என் அறியாமலேயே தலையிட்டு அவர்கள் பாதியில் தடுத்து நிறுத்தி அர்த்தமற்றதாக்கிவிட்டதால்—குறிப்பிட்ட அந்த ஒரு நாளைத் தவிர வேறு எந்த நாளுடனும் என்னால் தொடர்புபடுத்திப் பார்க்க முடியவில்லை. மேலும், கில்பெர்ட்டைச் சந்திப்பதில் எனக்குக் குறைவான மகிழ்ச்சியே கிடைத்திருக்கும்; ஏனெனில், கண்ணியமான மனநிறைவுடன் விலகிச் செல்லும் ஒரு மனிதனாக அல்லாமல், தான் மறுத்துவிட்ட ஒரு சந்திப்பை எப்படியாவது சாதித்துக்கொள்ள மறைமுகமாகத் தந்திரம் செய்யும் ஒருவனாகவே அவள் இப்போது என்னைக் கருதினாள். மற்றவர்களின் வீண் பேச்சுகளை நான் வெறுத்துச் சபித்தேன்; தீங்கு செய்யும் அல்லது உதவும் நோக்கம்கூட இல்லாமல், வெறும் பேச்சுக்காகவோ அல்லது அவர்கள் முன்னிலையில் பேசாமல் இருக்க முடியாத சூழலிலோ (நாமும் அவர்களைப் போலவே விவேகமற்றவர்களாக இருப்பதால்) அவர்கள் பேசும் அந்தப் பேச்சுகள், மிக முக்கியமான தருணங்களில் நமக்கு மிகுந்த பாதிப்பை ஏற்படுத்துகின்றன. உண்மைதான், எங்கள் காதலைச் சிதைப்பதில் அவர்களுக்குப் பங்கு உண்டு என்றாலும், வேறு இருவருடன் ஒப்பிடுகையில் அது மிகக் குறைவானதே; அந்த இருவரில் ஒருவர் அதீத நற்குணத்தாலும், மற்றவர் தீய எண்ணத்தாலும் உந்தப்பட்டு, விஷயங்கள் சரியாகச் சீராகும் தருணங்களிலெல்லாம் எல்லாவற்றையும் பாழடித்துவிடுவார்கள். ஆயினும், தேவையற்ற தலையீடுகளைச் செய்யும் கோட்டார்ட் (Cottard) போன்றவர்கள் மீது நாம் கொள்ளும் அதே அளவிலான வெறுப்பை அந்த இருவர் மீதும் நாம் கொள்வதில்லை; ஏனெனில், கோட்டார்ட் நாம் நேசிக்கும் ஒரு நபர்......மேலும் முதலாவது நாமேதான்.

இருப்பினும், நான் மேடம் ஸ்வானைச் (Mme Swann) சந்திக்கச் செல்லும்போதெல்லாம், அவர் தனது மகளுடன் தேநீர் அருந்த என்னை அழைப்பார்; மேலும் அந்தப் பெண்ணிடமே நேரடியாகப் பதிலளிக்குமாறும் என்னிடம் கூறுவார். அதனால் நான் அடிக்கடி கில்பெர்ட்டுக்கு (Gilberte) கடிதம் எழுதினேன். அந்தக் கடிதங்களில், அவளைச் சம்மதிக்க வைக்கும் வகையிலான சொற்றொடர்களை நான் தேர்ந்தெடுக்கவில்லை—அல்லது எனக்கு அப்படித்தான் தோன்றியது; என் கண்ணீர் தடையின்றி வழிந்தோட ஒரு மென்மையான பாதையை அமைத்துத் தருவதையே நான் நாடினேன். ஏனெனில், விருப்பத்தைப் போலவே வருத்தமும் தன்னைத்தானே ஆராய்ந்துகொள்வதை விட, மனநிறைவைத் தேடுவதிலேயே முனைப்புடன் இருக்கிறது. ஒருவரை நேசிக்கத் தொடங்கும்போது, ​​அந்த அன்பின் தன்மையைப் புரிந்துகொள்வதில் நேரத்தைச் செலவிடாமல், அடுத்த நாள் அவரைச் சந்திப்பதற்கான சாத்தியக்கூறுகளைத் தயார் செய்வதிலேயே நாம் கவனம் செலுத்துகிறோம். அதே சமயம், ஒரு உறவைக் கைவிடும்போது, ​​நம் துயரத்தைப் புரிந்துகொள்ள முயல்வதை விடுத்து, அந்தத் துயரத்திற்கு மிக மென்மையான அல்லது உருக்கமான வெளிப்பாட்டை, அதற்குக் காரணமானவரிடம் சமர்ப்பிக்கவே நாம் விரும்புகிறோம். நாம் சொல்ல வேண்டியவை என்று கருதுவதை—அதாவது மற்றவர் புரிந்துகொள்ள முடியாத விஷயங்களை—நாம் கூறுகிறோம்; உண்மையில் நமக்காக மட்டுமே பேசுகிறோம். நான் எழுதினேன்: "இது சாத்தியமில்லை என்று நினைத்திருந்தேன். ஆனால் ஐயோ, இது அவ்வளவு கடினமானதல்ல என்பதை இப்போது காண்கிறேன்." மேலும் நான் சொன்னேன்: "ஒருவேளை நான் உன்னை மீண்டும் சந்திக்கமாட்டேன்"—இதைச் சொல்லும்போது, ​​அவள் இதை ஒரு பாவனை அல்லது செயற்கையான குளிர்ந்த மனப்பான்மை என்று தவறாகக் கருதிவிடாதவாறு கவனமாக இருந்தேன். இந்த வார்த்தைகளை எழுதிய செயலே என்னை அழ வைத்தது; ஏனெனில், நான் நம்ப விரும்பியதை அல்ல, மாறாக உண்மையில் நடக்கப்போகும் விஷயத்தையே அவை வெளிப்படுத்துகின்றன என்று நான் உணர்ந்தேன். ஏனெனில், அவள் அடுத்து சந்திப்பிற்கான அழைப்பை விடுத்தபோதும்—இம்முறை செய்தது போலவே—நான் அதற்கு இணங்காத துணிச்சலைக் கொண்டிருப்பேன்; மறுப்புக்கு மேல் மறுப்பு தெரிவித்து, நீண்ட காலம் அவளைச் சந்திக்காமல் இருந்ததன் விளைவாக, அவளைச் சந்திக்க வேண்டும் என்ற விருப்பமே இல்லாத நிலையை நான் படிப்படியாக அடைவேன். நான் அழுதேன்; ஆனாலும், அவளுக்கு அருகில் இருப்பதன் மூலம் கிடைக்கும் மகிழ்ச்சியைத் தியாகம் செய்து, என்றாவது ஒரு நாள் அவளுக்குப் பிடித்தமானவனாகத் தோன்றும் வாய்ப்பைத் தேர்ந்தெடுப்பதற்கான துணிச்சலையும், அதில் உள்ள ஒருவித இனிமையையும் நான் உணர்ந்தேன். ஆனால், ஐயோ! அந்த நாளில், அவளுக்கு நான் பிடித்தமானவனாகத் தோன்றுகிறேனா இல்லையா என்பது எனக்கு ஒரு பொருட்டற்ற விஷயமாகவே இருந்திருக்கும். அந்தத் தருணத்தில் அவள் உண்மையில் என் மீது அன்பு கொண்டிருக்கலாம் (எனது முந்தைய வருகையின்போது அவள் கூறியது போல) என்ற—நிகழ்தகவு மிகக் குறைவான—கருதுகோள் கூட, எனது முடிவை அவ்வளவு கொடூரமானதாகத் தெரியாமல் செய்தது. ஒருவருடன் பழகிச் சலிப்புற்றால் ஏற்படும் சலிப்பு என்று நான் தவறாக நினைத்தது, உண்மையில் பொறாமையினால் எழுந்த உணர்வுப்பூர்வமான எதிர்வினையாகவோ அல்லது என்னைப் போலவே வெளிக்காட்டிக்கொள்ளாத ஒரு பாவனையாகவோ இருந்திருக்கலாம். சில ஆண்டுகளுக்குப் பிறகு—நாங்கள் ஒருவரையொருவர் மறந்த நிலையில்—நான் திரும்பிப் பார்த்து, இப்போது எழுதும் கடிதம் உண்மையில் உண்மையான உணர்வுடன் எழுதப்படவில்லை என்று அவளிடம் கூறினால், அவள் இப்படிப் பதிலளிப்பாள் என்று எனக்குத் தோன்றியது: "என்னது? நீ என் மீது அன்பு கொண்டிருந்தாயா? அந்தக் கடிதத்திற்காக நான் எவ்வளவு காத்திருந்தேன், சந்திப்பிற்காக எவ்வளவு ஏங்கினேன், அது என்னை எவ்வளவு அழ வைத்தது என்பது உனக்குத் தெரிந்திருந்தால்..." அவளுடைய தாயின் வீட்டிலிருந்து திரும்பியதும் அவளுக்குக் கடிதம் எழுதிக்கொண்டிருந்தபோது, ​​அந்தத் தவறான புரிதலை நான் இன்னும் வலுப்படுத்துகிறேனோ என்ற எண்ணம் எழுந்தது; அந்த எண்ணம்—அதிலுள்ள சோகம் மற்றும் கில்பெர்ட் (Gilberte) என் மீது அன்பு கொண்டிருந்தாள் என்று கற்பனை செய்வதில் இருந்த இன்பம் ஆகியவற்றின் மூலம்—அந்தக் கடிதத்தைத் தொடர்ந்து எழுத என்னைத் தூண்டியது.

மேடம் ஸ்வானின் (Mme Swann) வீட்டில் 'தேநீர் விருந்து' முடிந்ததும் அங்கிருந்து கிளம்பும்போது, ​​அவளுடைய மகளுக்கு என்ன எழுதலாம் என்று நான் யோசித்துக்கொண்டிருந்த அதே வேளையில், மேடம் கோட்டார்ட் (Mme Cottard) அங்கிருந்து கிளம்பும்போது முற்றிலும் மாறுபட்ட சிந்தனைகளைக் கொண்டிருந்தார். தனது வழக்கமான 'சிறு ஆய்வை' மேற்கொண்ட அவர், வரவேற்பறையில் காணப்பட்ட புதிய தளபாடங்கள் மற்றும் சமீபத்தில் வாங்கப்பட்ட பொருட்கள் குறித்து மேடம் ஸ்வானைப் பாராட்டத் தவறவில்லை. மேலும், ஓடெட் (Odette) முன்பு ரூ லாபெரூஸில் (Rue Lapérouse) இருந்த தனது வீட்டில் வைத்திருந்த சில பொருட்களை—குறிப்பாக விலையுயர்ந்த பொருட்களால் செய்யப்பட்ட விலங்குச் சிலைகள் அல்லது அவளுக்கு மிகவும் பிடித்தமான அந்தச் சின்னங்களை—அவரால் அடையாளம் காண முடிந்தது. ஆனால், ஒரு மதிப்பிற்குரிய நண்பரிடமிருந்து 'டோக்கார்ட்' (tocard - அதாவது 'தரமற்ற' அல்லது 'காலாவதியான ரசனை கொண்ட') என்ற சொல்லை மேடம் ஸ்வான் கற்றுக்கொண்ட பிறகு—அந்தச் சொல் அவளுக்குப் புதிய கண்ணோட்டத்தைத் திறந்தது, ஏனெனில் சில ஆண்டுகளுக்கு முன்பு அவள் 'நேர்த்தியானது' (chic) ​​என்று கருதிய விஷயங்களை அது துல்லியமாகச் சுட்டிக்காட்டியது—அந்தப் பொருட்கள் அனைத்தும் ஒவ்வொன்றாக அகற்றப்பட்டன; கிரிசான்தமம் (chrysanthemum) மலர்களைத் தாங்கி நின்ற தங்க முலாம் பூசப்பட்ட சட்டகத்தின் (trellis) அருகிலிருந்து அவை அகற்றப்பட்டு ஓரங்கட்டப்பட்டன. அவற்றுடன், ஜிரோக்ஸ் (Giroux) நிறுவனத்தின் பல இனிப்புப் பெட்டிகள் (bonbonnières) மற்றும் அவளது பெயரின் முதலெழுத்துக்கள் பொறிக்கப்பட்ட கடிதத் தாள்களும் அகற்றப்பட்டன (ஸ்வானைச் சந்திப்பதற்கு வெகு காலத்திற்கு முன்பே, நல்ல ரசனை கொண்ட ஒரு நபர் அவற்றை அப்புறப்படுத்துமாறு அறிவுறுத்தியிருந்த நிலையில், நெருப்புக்கூட்டு மேடையின் (mantelpiece) மீது சிதறிக் கிடந்த அட்டைத் தாளால் ஆன 'லூயி-டோர்' (Louis-d'or) நாணயங்களைப் பற்றிச் சொல்லவே வேண்டியதில்லை). மேலும், அடர் நிறச் சுவர்கள் கொண்ட—பிற்காலத்தில் மேடம் ஸ்வான் (Mme Swann) விரும்பிய வெண்மையான வரவேற்பறைகளுக்கு முற்றிலும் மாறுபட்ட—அந்த அறைகளில் நிலவிய கலைநயமிக்க ஆனால் ஒழுங்கற்ற, ஒரு ஓவியக் கூடத்தைப் போன்ற சூழலில், தூரக் கிழக்கத்திய பாணி மெல்ல மறைந்து பதினெட்டாம் நூற்றாண்டு பாணி ஆதிக்கம் செலுத்தத் தொடங்கியிருந்தது; என்னை இன்னும் "சௌகரியமாக" உணரவைக்க என் முதுகின் பின்னால் மேடம் ஸ்வான் அடுக்கிக் கொடுக்கும் மெத்தைகளில், முந்தைய காலத்து சீன டிராகன் உருவங்களுக்குப் பதிலாக 'லூயிஸ் XV' (Louis XV) பாணி மலர் அலங்காரங்கள் இடம்பெற்றிருந்தன. அவர் பெரும்பாலும் காணப்பட்ட அந்த அறையில்—அறையைப் பற்றி அவர், "ஆம், எனக்கு இது மிகவும் பிடிக்கும்; இதன் மீது எனக்கு மிகுந்த பற்று உண்டு; எனக்கு ஒவ்வாத, மிகை அலங்காரங்கள் கொண்ட அல்லது செயற்கையான பொருட்களுக்கு மத்தியில் என்னால் வாழ முடியாது; இதுதான் நான் பணிபுரியும் இடம்" என்று கூறுவார் (அவர் ஓவியம் வரைகிறாரா அல்லது புத்தகம் எழுதுகிறாரா என்று குறிப்பிடாமலே—ஏனெனில், சும்மா இருந்து பயனற்றவர்களாக உணராமல் சுறுசுறுப்பாக இருக்க விரும்பிய பெண்கள் மத்தியில் எழுதும் ஆர்வம் அப்போதுதான் துளிர்விடத் தொடங்கியிருந்தது)—அவரைச் சுற்றி 'மைசென்' (Meissen) வகை பீங்கான் பொருட்கள் இருந்தன (அந்த வகை பீங்கான் மீது அவருக்கு இருந்த ஈர்ப்பின் காரணமாக, அதன் பெயரை ஆங்கில உச்சரிப்புடன் அவர் கூறுவார்...எல்லாவற்றையும் பார்த்து "இது அழகாக இருக்கிறது; இது 'மைசென்' (Meissen) பாணி மலர் வேலைப்பாடுகளைப் போல இருக்கிறது" என்று சொல்லும் அளவுக்கு ரசனை கொண்டவர் அவர்; தனது சிறிய அலங்காரச் சிலைகள் மற்றும் பூ ஜாடிகள் விஷயத்தில் முன்பு கொண்டிருந்த கவலையை விடவும் அதிகமாக, வேலைக்காரர்களின் கையாடல் அல்லது கவனக்குறைவான தொடுதலைக் கண்டு அவர் அஞ்சினார்; அவர்கள் தனக்கு ஏற்படுத்திய பதற்றத்திற்குப் பதிலாக, அவர் கோபத்தை வெளிப்படுத்தி அவர்களைத் தண்டித்தார்—மிகவும் பண்பட்ட மற்றும் மென்மையான சுபாவம் கொண்ட ஸ்வான் (Swann) கூட இதைக் கண்டு அதிர்ச்சியடையாமல் பார்த்துக் கொண்டிருந்தார். ஒருவரின் சில குறைபாடுகளைத் தெளிவாக உணர்ந்துகொள்வது அன்பைக் குறைப்பதில்லை; மாறாக, அவை அந்த நபரை இன்னும் வசீகரமானவராகக் காட்டுகின்றன. இப்போது, ​​ஒடெட் (Odette) தனது நெருங்கிய நண்பர்களைச் சந்திக்கும்போது ஜப்பானிய பாணி மேலங்கிகளை (dressing-gowns) அணிவதற்குப் பதிலாக, 'வாட்டோ' (Watteau) பாணியிலான மெல்லிய, நுரை போன்ற பட்டுத் துணியால் ஆன 'டீ-கவுன்களை' (tea-gowns) அணியத் தொடங்கினார்; மலர் வேலைப்பாடுகள் கொண்ட அந்த மென்மையான ஆடையை மார்போடு அணைத்துக்கொள்வார்; அதில் குளிப்பது, ஓய்வெடுப்பது மற்றும் மகிழ்ச்சியாகப் பொழுதைக் கழிப்பது என அந்த ஆடை அவருக்கு ஒரு புத்துணர்ச்சியையும் சுகத்தையும் அளித்தது. ஆழ்ந்த மூச்சுக் காற்றை வெளிவிட்டபடி அவர் அதை அணிந்திருக்கும்போது, ​​அது வெறும் அலங்காரப் பொருள் (ஒரு படச்சட்டத்தைப் போல) மட்டுமல்ல, மாறாகத் தனது தோற்றத்தின் தேவைகளையும் சுகாதாரத்தின் நுணுக்கங்களையும் பூர்த்தி செய்யத் தனது குளியல் மற்றும் நடைப்பயிற்சி (footing) ஆகியவற்றைப் போலவே அவசியமான ஒன்றாக அதைக் கருதுவது போலத் தோன்றியது. கலை மற்றும் தூய்மை இல்லாமல் இருப்பதை விட ரொட்டி இல்லாமல் இருப்பதே மேல் என்றும், தனக்குத் தெரிந்த பல மனிதர்கள் எரிந்து சாம்பலாவதைக் காண்பதை விட 'மோனாலிசா' ஓவியம் எரிவதைக் காண்பது தனக்கு அதிகத் துயரத்தை அளித்திருக்கும் என்றும் அவர் கூறுவது வழக்கம். இத்தகைய கருத்துக்கள் அவரது தோழிகளுக்கு முரண்பாடானவையாகத் தோன்றினாலும், அவை அவரை ஒரு உயர்ந்த பெண்ணாகக் கருத வைத்தன; மேலும் பெல்ஜிய அமைச்சரின் வாராந்திர வருகையையும் அவருக்குப் பெற்றுத் தந்தன. இதன் விளைவாக, அவர் மையமாகத் திகழ்ந்த அந்தச் சிறிய வட்டத்தில் உள்ள அனைவரும், வேறொரு இடத்தில்—உதாரணமாக வெர்டுரின் (Verdurin) தம்பதியினரின் வட்டத்தில்—அவர் முட்டாளாகக் கருதப்பட்டார் என்பதை அறிந்தால் ஆச்சரியப்பட்டிருப்பார்கள். மனதின் இத்தகைய துடிப்பான தன்மை காரணமாக, திருமதி ஸ்வான் (Mme Swann) பெண்களின் சகவாசத்தை விட ஆண்களின் சகவாசத்தையே விரும்பினார். ஆனால் மற்ற பெண்களை விமர்சிக்கும்போது, ​​அவர் ஒரு 'கோர்டிசான்' (courtesan - உயர்குடி ஆண்களின் துணையாக இருக்கும் அழகி) போலவே நடந்துகொண்டார்; ஆண்களை முகம் சுளிக்க வைக்கும் குறைபாடுகளைச் சுட்டிக்காட்டினார்: தடித்த கணுக்கால்கள், பொலிவற்ற சருமம், பிழையான எழுத்து நடை, ரோமங்கள் நிறைந்த கால்கள், துர்நாற்றம் அல்லது செயற்கை புருவங்கள் போன்றவை. ஆயினும், தனக்கு ஒரு காலத்தில் அன்பையும் சகிப்புத்தன்மையையும் காட்டிய ஒரு பெண்ணிடம் அவர் மென்மையாகவே நடந்துகொண்டார்—குறிப்பாக அந்தப் பெண் துயரத்தில் இருக்கும்போது. "மக்கள் அவளிடம் நியாயமற்ற முறையில் நடந்துகொள்கிறார்கள்; அவர் ஒரு அழகான பெண், நான் உறுதியாகச் சொல்கிறேன்," என்று கூறி அவர் திறமையாக அந்தப் பெண்ணுக்கு ஆதரவாகப் பேசினார். ஓடெட்-இன் வரவேற்பறையில் இருந்த அலங்காரப் பொருட்கள் மட்டுமல்ல—நீண்ட காலமாக அவளைப் பார்க்காத நிலையில், மேடம் கோட்டார்ட் மற்றும் மேடம் டி கிரெசியை அறிந்திருந்த மற்றவர்கள் அவளை அடையாளம் காண்பதே சிரமமாக இருந்திருக்கும்; அந்தளவுக்கு ஓடெட் மாறியிருந்தாள். அவள் முன்பை விடப் பல ஆண்டுகள் இளமையாகத் தெரிந்தாள். இதற்கு ஒரு காரணம், அவள் உடல் எடை கூடியிருந்ததுதான்; ஆரோக்கியமான தோற்றத்துடன், அவள் அமைதியாகவும், புத்துணர்ச்சியுடனும், நல்ல ஓய்வு பெற்றவளாகவும் காணப்பட்டாள். முடியை ஒட்டி வாரும் புதிய சிகை அலங்காரங்கள் அவளது முகத்திற்கு ஒரு அகலமான தோற்றத்தை அளித்தன; இளஞ்சிவப்பு நிறப் பவுடர் பூச்சு முகத்திற்கு உயிரூட்டியது. அதே சமயம், முன்பு மிகக் கூர்மையாகத் தெரிந்த அவளது கண்களும் முகத்தின் பக்கவாட்டுத் தோற்றமும் இப்போது மென்மையாகவும், முகத்தோடு இயைந்தும் காணப்பட்டன. இந்த மாற்றத்திற்கான மற்றொரு காரணம், நடுத்தர வயதை எட்டிய ஓடெட், இறுதியாகத் தனக்கென ஒரு தனிப்பட்ட தோற்றத்தை, மாறாத ஒரு 'ஆளுமையை' அல்லது ஒரு குறிப்பிட்ட 'அழகு பாணியை' கண்டறிந்திருந்ததுதான் (அல்லது உருவாக்கிக்கொண்டதுதான்). அவளது முகத்தின் சிதறிய அம்சங்கள்—அதாவது, உடல் அமைப்பின் நிலையற்ற தன்மையால், லேசான சோர்வு ஏற்பட்டால் கூட வயதான தோற்றத்தையோ அல்லது தற்காலிக முதுமையையோ வெளிப்படுத்தி, மனநிலைக்கும் தோற்றத்திற்கும் ஏற்ப சிதறியும், மாறியும், வடிவமற்றும், அதே சமயம் வசீகரமாகவும் இருந்த அந்த அம்சங்கள்—இப்போது ஒரு அழியாத இளமையைப் போல, இந்த நிலையான தோற்றத்திற்குள் அடக்கப்பட்டிருந்தன. தனது அறையில், அக்காலத்தில் எடுக்கப்பட்ட தனது மனைவியின் நேர்த்தியான புகைப்படங்களுக்குப் பதிலாக—அவற்றில் அவளது ஆடை அல்லது தொப்பி எதுவாக இருந்தாலும், அவளது மர்மமான மற்றும் வெற்றியின் களிப்பு கலந்த அந்த முகபாவனை அவளது கம்பீரமான தோற்றத்தை உடனடியாக அடையாளம் காட்டும்—ஸ்வான் ஒரு எளிய, பழைய பாணியிலான 'டகோரியோடைப்' (daguerreotype) புகைப்படத்தையே வைத்திருந்தார். அது அந்தப் பிற்காலப் பாணிக்கு முந்தையது; அதில் ஓடெட் பிற்காலத்தில் தனக்குள் கண்டறிந்த இளமையும் அழகும் காணப்படவில்லை. ஆயினும் ஸ்வான்—முந்தைய ஒரு பிம்பத்தின் மீதான விசுவாசத்தாலோ அல்லது மீண்டும் அத்தகைய பிம்பத்தை நாடியதாலோ—சிந்தனை படிந்த கண்கள், சோர்வான முக அம்சங்கள் மற்றும் அசைவுக்கும் அமைதிக்கும் இடைப்பட்ட நிலையில் நின்றிருந்த அந்த மெலிந்த இளம் பெண்ணிடம், 'போட்டிசெல்லி' (Botticelli) ஓவியங்களில் காணப்படும் ஒருவித நேர்த்தியைக் கண்டார். உண்மையில், அவர் தனது மனைவியிடம் அந்தப் 'போட்டிசெல்லி' பாணியிலான அழகைக் காண்பதையே விரும்பினார். மறுபுறம், ஓடெட் தனக்குள் பிடிக்காத பண்புகளை—ஒரு கலைஞர் 'ஆளுமை' என்று அழைத்திருக்கக்கூடிய, ஆனால் ஒரு பெண்ணாக அவள் 'குறைபாடுகள்' என்று கருதிய அந்தப் பண்புகளை—வெளிப்படுத்த விரும்பவில்லை; மாறாக, அவற்றை ஈடுசெய்யவும் மறைக்கவும் தான் முயன்றாள்; அதனால் அந்த ஓவியரைப் பற்றிய பேச்சைக் கூட அவள் விரும்பவில்லை. ஸ்வான் ஒரு அற்புதமான நீல மற்றும் இளஞ்சிவப்பு நிறத்திலான கீழைநாட்டுத் துணியை (scarf) வைத்திருந்தார்; 'மேக்னிஃபிகாட்' (Magnificat) ஓவியத்தில் கன்னி மரியா அணிந்திருந்த அதே போன்ற துணி அது என்பதால் அவர் அதை வாங்கியிருந்தார். ஆயினும், மேடம் ஸ்வான் அதை அணிய மறுத்துவிட்டார். 'ப்ரிமாவேரா' (Primavera) ஓவியத்தால் ஈர்க்கப்பட்டு, டெய்ஸி, கார்ன்ஃபிளவர், ஃபர்கெட்-மீ-நாட் மற்றும் பெல்ஃபிளவர் மலர்கள் சிதறினாற்போல அமைந்த ஒரு ஆடையை அவருக்காகத் தைக்கத் தன் கணவரை அவர் ஒரே ஒரு முறை மட்டுமே அனுமதித்தார். சில சமயங்களில், மாலையில் அவர் சோர்வாக இருக்கும்போது, ​​அவர் எவ்வாறு... என்பதை ஸ்வான் எனக்குத் தாழ்ந்த குரலில் சுட்டிக்காட்டுவார்.
...அறியாமலேயே, புனித நூலில் 'மேக்னிஃபிகாட்' (Magnificat) என்ற சொல் ஏற்கனவே பொறிக்கப்பட்டிருக்க, தேவதூதன் நீட்டும் மைக் கூட்டில் தன் இறகுப் பேனாவை நனைக்கும் கன்னி மரியாளின் அந்த நெகிழ்வான, சற்று துடிப்பான அசைவை அவள் தன் சிந்தனை வயப்பட்ட கைகளுக்கு வழங்கினாள். ஆனால் அவர் மேலும் கூறுவார்: "எல்லாவற்றிற்கும் மேலாக, அவளிடம் இதைச் சொல்லிவிடாதீர்கள்; இதைத் தெரிந்துகொள்வதே அவள் அதற்கு நேர்மாறானதைச் செய்யத் தூண்டிவிடும்."

ஸ்வான் (Swann) அந்த சோகமான பாட்டிசெல்லி (Botticellian) பாணியிலான லயத்தை மீண்டும் உணர முயன்ற தன்னிச்சையான தருணங்களைத் தவிர, ஒடெட்-இன் (Odette) உடல் இப்போது ஒரு தனித்துவமான வடிவக் கோட்டிற்குள் (silhouette) வரையறுக்கப்பட்டிருந்தது. அந்த 'கோடு' அவளது உடலின் வளைவுகளைப் பின்பற்றுவதற்காக, கடந்த கால நாகரிகங்களின் கரடுமுரடான பாதைகள், செயற்கையான ஏற்ற இறக்கங்கள், சிக்கலான பின்னல்கள் மற்றும் பலதரப்பட்ட அலங்காரக் குவியல்களைக் கைவிட்டிருந்தது. அதே சமயம், உடலமைப்பு அந்தச் சிறந்த வடிவக் கோட்டிற்குள் தேவையற்ற வளைவுகளை ஏற்படுத்தி இயற்கையான சீரமைப்பிலிருந்து விலகிச் செல்லும் இடங்களில், ஒரு துணிச்சலான கோட்டின் மூலம் அதைச் சரிசெய்யவும் அந்த வடிவம் அறிந்திருந்தது; இது உடல் மற்றும் ஆடை ஆகிய இரண்டின் குறைபாடுகளையும் ஈடுசெய்தது. அருவருப்பான 'பஸ்டில்' (bustle) எனப்படும் பின்-அலங்காரத்தின் மெத்தைகளும் தாழ்வான இருக்கை அமைப்பும் மறைந்துவிட்டன; அதேபோல, திமிங்கில எலும்புகளால் (whalebone) விறைப்பாக்கப்பட்டு பாவாடையின் மீது நீண்டிருந்த 'பெப்லம்' (peplum) ரக மேலாடைகளும் மறைந்தன—இவை நீண்ட காலமாக ஒடெட்டிற்கு ஒரு பொய்யான வயிற்றுப் பகுதியைத் தந்து, அவளை எந்தவொரு ஒருங்கிணைந்த தனித்துவமும் இல்லாத, தனித்தனி பாகங்களின் தொகுப்பாகக் காட்டின. தொங்கும் இழைகளின் (fringe) செங்குத்து கோடுகளும், சுருக்கமான அலங்காரங்களின் (ruffles) வளைவுகளும் மறைந்து, உடலின் இயல்பான அசைவுகள் முன்னுக்கு வந்தன; இது பட்டுத் துணியை அலைகளை அடிக்கும் கடல்கன்னியைப் போல அலைபாய வைத்தது. காலாவதியான நாகரிகங்களின் நீண்ட குழப்பம் மற்றும் தெளிவற்ற ஆடைப் போர்வைகளிலிருந்து ஒரு ஒழுங்கமைக்கப்பட்ட, உயிருள்ள வடிவமாக வெளிப்பட்ட அந்த ஆடைக்கு, அது கிட்டத்தட்ட மனிதத்தன்மை வாய்ந்த ஒரு வெளிப்பாட்டை அளித்தது. ஆயினும், புதிய பாணிகள் வந்த பிறகும், பழைய பாணிகளின் ஒரு சிறு எச்சத்தை தக்கவைத்துக்கொள்ள மேடம் ஸ்வான் (Mme Swann) விரும்பினார்—அதைச் சாதிக்கவும் செய்தார். என்னால் வேலை செய்ய முடியாத நேரங்களிலும், கில்பெர்ட் (Gilberte) நண்பர்களுடன் நாடக அரங்கில் இருக்கிறாள் என்று உறுதியாகத் தெரிந்த வேளைகளிலும், நான் மாலை நேரத்தில் அவளுடைய பெற்றோரை எதிர்பாராத விதமாகச் சந்திப்பேன்; அப்போது பெரும்பாலும் மேடம் ஸ்வான் நேர்த்தியான, தளர்வான வீட்டு உடையில் (déshabillé) இருப்பதைக் காண்பேன். அடர் சிவப்பு அல்லது ஆரஞ்சு போன்ற செழுமையான, ஆழ்ந்த நிறங்களில் ஒன்றான அந்தப் பாவாடையின் மீது—அந்நிறங்கள் அப்போது வழக்கத்தில் இல்லாததால் ஒரு சிறப்பு முக்கியத்துவத்தைக் கொண்டிருந்தன—கடந்த காலத்தின் அலங்காரச் சுருக்கங்களை (ruffles) நினைவூட்டும் வகையிலான கருப்பு லேஸ் (lace) துணியால் ஆன அகலமான, துளைகள் கொண்ட பட்டை ஒன்று குறுக்காகச் சென்றிருந்தது. வசந்த காலத்தின் ஒரு குளிர்ந்த நாள்—அவரது மகளுடனான என் உறவு முறிவதற்கு முன்பு—அவர் என்னை 'ஜார்டின் டி அக்லிமடாசியன்' (Jardin d'Acclimatation) பூங்காவிற்கு அழைத்துச் சென்றிருந்தார். அப்போது, ​​நடைப்பயிற்சியின் வெப்பத்தால் அவர் அவ்வப்போது திறந்து மூடிய ஜாக்கெட்டுக்கு அடியில் தெரிந்த அவரது உள்ளாடையின் (chemisette) வளைவு விளிம்புகள், உண்மையில் இல்லாத ஒரு மேல்சட்டையின் (waistcoat) மடிந்த விளிம்பைப் போலத் தோன்றின; அவை சில ஆண்டுகளுக்கு முன்பு அவர் அணிந்திருந்த, விளிம்புகள் தேய்ந்துபோன அந்த மேல்சட்டைகளை நினைவூட்டின. அவரது கழுத்துப்பட்டியைப் (tie) பொறுத்தவரை, அவர் தொடர்ந்து விரும்பி அணிந்த 'டார்டன்' (tartan) பாணியிலேயே அது இருந்தது; ஆனால் அதன் நிறங்கள் மிகவும் மென்மையாக்கப்பட்டிருந்தன (சிவப்பு இளஞ்சிவப்பாகவும், நீலம் ஊதா கலந்த இளஞ்சிவப்பாகவும் மாறியிருந்தன), அதனால் அக்காலத்தில் பிரபலமாக இருந்த பளபளப்பான பட்டுத் துணிகளில் (shot-silk taffeta) ஒன்றோ என்று கூட ஒருகணம் தவறாக எண்ணத் தோன்றியது. அது அவரது தாடைக்குக் கீழே கட்டப்பட்டிருந்த விதம், முடிச்சு வெளியே தெரியாதவாறு அமைந்திருந்தது; இது நீண்ட காலத்திற்கு முன்பே வழக்கழிந்துபோன தொப்பிகளின் தாடைப் பட்டைகளை (chin-straps) தவிர்க்க முடியாமல் நினைவூட்டியது. அவர் இன்னும் சிறிது காலத்திற்கு இதே பாணியைத் தொடர்ந்திருந்தால், அவரது ஆடைத் தேர்வுகளைப் புரிந்துகொள்ள முயலும் இளைஞர்கள், "மேடம் ஸ்வான் (Mme Swann)—அவர் ஒரு முழு சகாப்தத்தையே பிரதிபலிக்கிறார், இல்லையா?" என்று சொல்லியிருப்பார்கள். மறைந்திருக்கும் ஒரு பாரம்பரியத்தால் வலுவூட்டப்பட்டு, பல்வேறு வடிவங்களை ஒன்றன் மேல் ஒன்றாக அமைக்கும் ஒரு சிறந்த பாணியைப் போலவே, மேடம் ஸ்வானின் ஆடையமைப்பிலும் பழைய பாணிகளின் முழுமையடையாத சாயல்கள் இழையோடின: மேல்சட்டைகள் அல்லது கழுத்துப்பட்டிகளின் மங்கலான நினைவூட்டல்கள், *சோட்-என்-பார்க்* (saute-en-barque) ஜாக்கெட்டை நோக்கிய ஒரு கணநேரத் தூண்டல், மற்றும் *சுவே-முவா-ஜோன்-ஹோம்* (suivez-moi-jeune-homme) எனப்படும் நீண்ட ரிப்பனின் தொலைதூர, தெளிவற்ற குறிப்பு என அனைத்தும் அதில் கலந்திருந்தன. தையல்காரரோ அல்லது தொப்பி செய்பவரோ நேரடியாக உருவாக்கிய பாணிகள் அல்ல இவை; ஆயினும் அவை தொடர்ந்து நினைவில் வந்து, மேடம் ஸ்வானை ஒரு உயர்குடித் தன்மையுடன் கூடிய சூழலில் ஆழ்த்தின. அத்தகைய ஆடம்பரமான அலங்காரங்களின் பயனற்ற தன்மையே வெறும் நடைமுறைத் தேவையைத் தாண்டிய ஒரு நோக்கத்தை உணர்த்தியிருக்கலாம்; அல்லது கடந்த காலத்தின் பாதுகாக்கப்பட்ட தடயங்கள் காரணமாக இருக்கலாம்; அல்லது அவரது மிகவும் மாறுபட்ட ஆடைத் தேர்வுகளிலும் ஒரு பொதுவான குடும்பப் பாணியை வெளிப்படுத்திய தனித்துவமான ஆடைத் தேர்வின் காரணமாகவும் இருக்கலாம். வெறும் சௌகரியத்திற்கோ அல்லது உடல் அலங்காரத்திற்கோ அப்பால் அவர் ஆடை அணிகிறார் என்பதை உணர முடிந்தது; ஒரு நாகரிகத்தின் நுட்பமான, நேர்த்தியான அடையாளங்களால் சூழப்பட்டிருப்பதைப் போல அவர் தனது ஆடையமைப்பால் சூழப்பட்டிருந்தார். வழக்கமாகத் தன் தாய் விருந்தினர்களை வரவேற்கும் அதே நாளில் தேநீர் விருந்துகளை நடத்தும் கில்பெர்ட், சில சமயங்களில் வெளியூர் சென்றிருப்பதால், அதற்குப் பதிலாக நான் திருமதி ஸ்வானின் 'சௌஃப்ளூரி' விருந்துகளில் கலந்துகொள்ள நேரிடலாம். அப்போது, ​​டாஃப்டா, ஃபைல், வெல்வெட், க்ரேப் டி ஷைன், சாட்டின் அல்லது பட்டு போன்ற துணிகளால் ஆன ஒரு பிரம்மாண்டமான கவுனில் அவர் ஆடை அணிந்திருப்பார். அவர் வழக்கமாக வீட்டில் அணியும் தளர்வான வீட்டு அங்கிகளைப் போலல்லாமல், இந்த ஆடைகள் வெளியே செல்வதற்கென்றே வடிவமைக்கப்பட்டிருந்தன; அந்த மதிய வேளையில், அவை வீட்டில் அவர் ஓய்வெடுக்கும் விதத்திற்கு ஒரு சுறுசுறுப்பான தோற்றத்தைக் கொடுத்தன.
அவற்றின் துணி தைக்கப்பட்டிருந்த துணிச்சலான மற்றும் எளிமையான வடிவம், அவளது உடல்வாகுக்கும் அசைவுகளுக்கும் மிகச் சிறப்பாகப் பொருந்தியது என்பதில் ஐயமில்லை; அந்த அசைவுகளுக்கு ஏற்ப அவளது ஆடைகளின் கைகள் (sleeves) நாளுக்கு நாள் வெவ்வேறு நிறத் தன்மைகளைப் பெறுவது போல் தோன்றின. நீல நிற வெல்வெட் துணியில் ஒரு திடமான உறுதித்தன்மை தெரிவதாகவும், வெள்ளை நிற டாஃபெட்டா (taffeta) துணியில் ஒரு தளர்வான மனநிலை வெளிப்படுவதாகவும் சொல்லலாம்; மேலும், அவள் கையை நீட்டும் விதத்தில் இருந்த அந்த உன்னதமான மற்றும் கண்ணியமான அடக்கம்—வெளிப்படையாகத் தெரிவதற்காக—பெரும் தியாகங்களின்போது முகத்தில் தோன்றும் அந்தப் பிரகாசமான புன்னகையையோ அல்லது கருப்பு நிற 'கிரேப் டி சைன்' (crêpe de Chine) துணியின் தோற்றத்தையோ பூண்டிருந்தது. அதே வேளையில், நடைமுறைப் பயன்பாடோ அல்லது வெளிப்படையான நோக்கமோ இல்லாத அந்த 'அலங்கார வேலைப்பாடுகள்' (trimmings), அந்தத் துடிப்பான ஆடைகளுக்கு ஒருவித பற்றற்ற, சிந்தனைமிக்க மற்றும் ரகசியத் தன்மையைச் சேர்த்தன; இது மேடம் ஸ்வானின் கண்களுக்குக் கீழே உள்ள நிழல்களிலும் விரல் மூட்டுகளிலும் எப்போதும் தங்கியிருந்த அந்த மெல்லிய சோக உணர்வுடன் இணக்கமாக இருந்தது. நீலக்கல் (sapphire) பதக்கங்கள், எனாமல் பூசப்பட்ட நான்கு இதழ் கொண்ட க்ளோவர் இலைகள், வெள்ளிப் பதக்கங்கள், தங்க லாக்கெட்டுகள், டர்க்கைஸ் தாயத்துகள், மாணிக்கக் கல் சங்கிலிகள் மற்றும் டோபஸ் கற்கள் எனப் பலவிதமான அணிகலன்களுக்கு அடியில், அந்த ஆடையின் மீது ஒரு வண்ணமயமான வடிவமைப்பு (முன்பு இருந்த வடிவமைப்பின் தொடர்ச்சியாக) ஒரு தனிப் பகுதியில் அமைந்திருந்தது; அல்லது எதையும் இணைக்காத, அதே சமயம் கழற்றவும் முடியாத சிறிய சாடின் பொத்தான்களின் வரிசை; அல்லது ஒரு மென்மையான நினைவூட்டலின் துல்லியத்துடனும் கண்ணியத்துடனும் மனதைக் கவரும் வகையிலான பின்னல் வேலைப்பாடு—இவை அனைத்தும், அணிகலன்களைப் போலவே, வேறு எந்த நியாயமான காரணமும் இல்லாவிட்டாலும், ஒரு நோக்கத்தை வெளிப்படுத்துவது போலவோ, அன்பின் அடையாளமாகவோ, ஒரு ரகசியத்தைத் தாங்கியிருப்பது போலவோ, ஒரு மூடநம்பிக்கைக்குப் பதிலளிப்பது போலவோ, அல்லது ஒரு நோய் நீக்கம், ஒரு சபதம், ஒரு காதல் விவகாரம் அல்லது பகிர்ந்துகொள்ளப்பட்ட ஒரு பாதாம் பருப்பு ஆகியவற்றின் நினைவைப் பாதுகாப்பது போலவோ தோன்றின. சில சமயங்களில், அவளது ஆடையின் மேல் பகுதியில் (bodice) உள்ள நீல நிற வெல்வெட்டில் 'ஹென்றி II' பாணியிலான கீறல் வேலைப்பாடோ (slashing), அல்லது கருப்பு சாடின் ஆடையில் தோள்களில் காணப்படும் லேசான உப்பலோ (இது 1830-களின் 'லெக்-ஆஃப்-மட்டன்' பாணி கைகளை நினைவூட்டியது) அல்லது 'லூயிஸ் XV' பாணி விரிந்த பாவாடைக்கு (pannier skirt) அடியில் உள்ள அமைப்போ—அந்த ஆடைக்கு ஒரு நாடக உடைக்குரிய (costume) தோற்றத்தை அளித்தன; கடந்த காலத்தின் நுட்பமான எதிரொலியை நிகழ்காலத்தில் புகுத்துவதன் மூலம், இந்த விவரங்கள் மேடம் ஸ்வானுக்கு வரலாற்று அல்லது இலக்கிய நாயகிகளுக்குரிய ஒரு கவர்ச்சியை வழங்கின. அவளது ஆடையைப் பற்றி நான் குறிப்பிடும்போது, ​​அவள் இப்படிச் சொல்வாள்: "என் நண்பர்கள் பலரைப் போல நான் கோல்ஃப் விளையாடுவதில்லை. அதனால், அவர்கள் அணிவதைப் போல ஸ்வெட்டர்களை அணிவதற்கு எனக்கு எந்தக் காரணமும் இல்லை." வரவேற்பறையின் பரபரப்புக்கு இடையே—ஒரு விருந்தினரை வழியனுப்பிவிட்டுத் திரும்பும்போதோ அல்லது மற்றொருவருக்குக் கேக் தட்டை நீட்டும்போதோ—மேடம் ஸ்வான் (Mme Swann) ஒரு கணம் என் அருகில் வந்து நிற்பார். "நாளை மறுநாள் மதிய உணவிற்கு உங்களை அழைக்குமாறு கில்பெர்ட் (Gilberte) குறிப்பாக என்னிடம் கேட்டுக்கொண்டாள். உங்களைச் சந்திப்பேனா என்று எனக்குத் தெரியவில்லை; அதனால் நீங்கள் வராவிட்டால் உங்களுக்குக் கடிதம் எழுதலாம் என்று நினைத்திருந்தேன்." நான் தொடர்ந்து மறுத்துக்கொண்டே இருந்தேன். இந்த மறுப்பு எனக்குக் குறைவான சிரமத்தையே தந்தது; ஏனெனில், ஒருவருக்குத் தீங்கிழைக்கும் விஷத்தின் மீது எவ்வளவுதான் ஈர்ப்பு இருந்தாலும், தவிர்க்க முடியாத சூழலால் அதிலிருந்து சில காலம் விலகி இருக்க நேரிடும்போது, ​​அதனால் கிடைக்கும் அமைதியை—அதாவது பதற்றமும் வேதனையும் இல்லாத நிலையை—ஒருவர் மதிக்காமல் இருக்க முடியாது. காதலியை இனி ஒருபோதும் பார்க்க விரும்பவில்லை என்று தனக்குத்தானே சொல்லிக்கொள்வதில் ஒருவர் முழுமையான நேர்மையுடன் இல்லையென்றால், அவளைப் பார்க்க *விரும்புவதாகக்* கூறுவதிலும் அதே நேர்மை இருக்காது. ஏனெனில், அவளது பிரிவைச் சகித்துக்கொள்ள ஒரே வழி, அது குறுகிய காலமே இருக்கும் என்று தனக்குத்தானே உறுதியளித்துக்கொள்வதும், மீண்டும் சந்திக்கும் நாளைப் பற்றிச் சிந்திப்பதும்தான்; அதே சமயம், (தொடர்ந்து தள்ளிப்போடப்படும்) அந்தச் சந்திப்பு குறித்த அன்றாடக் கனவுகள், உண்மையான சந்திப்பை விடக் குறைவான வலியையே தருகின்றன என்பதையும் ஒருவர் உணர்கிறார்; ஏனெனில், அத்தகைய சந்திப்பு பொறாமையைத் தூண்டக்கூடும், அதனால் காதலியைச் சந்திக்கப்போகிறோம் என்ற செய்தியே ஒரு விரும்பத்தகாத அதிர்ச்சியாக மாறக்கூடும். இப்போது நாளுக்கு நாள் தள்ளிப்போடப்படுவது, பிரிவால் ஏற்படும் தாங்க முடியாத பதற்றத்தின் முடிவு அல்ல; மாறாக, எந்தப் பலனையும் தராத உணர்ச்சிகள் மீண்டும் தொடங்குவதைத் தவிர்க்கும் முயற்சியே அது. அத்தகைய சந்திப்பை விட, ஒரு மென்மையான நினைவையே ஒருவர் விரும்புகிறார்—அந்த நினைவில், நிஜத்தில் உங்களை நேசிக்காத அந்தப் பெண், நீங்கள் தனியாக இருக்கும்போது தன் காதலை வெளிப்படுத்துவது போன்ற பகற்கனவுகளைச் சேர்த்து அதை அழகுபடுத்திக்கொள்ளலாம்; உங்கள் சொந்த விருப்பங்களை மெல்ல மெல்லக் கலப்பதன் மூலம் அந்த நினைவை உங்களுக்குத் தேவையான அளவு இனிமையானதாக மாற்றிக்கொள்ளலாம். தள்ளிப்போடப்பட்ட சந்திப்பை விட இதுவே சிறந்தது; ஏனெனில், அந்தச் சந்திப்பில் நீங்கள் எதிர்கொள்ளும் நபரின் வார்த்தைகள் உங்கள் விருப்பப்படி இருக்காது, மேலும் அவரது புதிய குளிர்ந்த போக்கையோ அல்லது எதிர்பாராத உணர்ச்சி வெளிப்பாடுகளையோ நீங்கள் சகித்துக்கொள்ள வேண்டியிருக்கும். நாம் ஒருவரை நேசிப்பதை நிறுத்திவிட்ட பிறகு, துயரமான காதலை விட மறதி—அல்லது தெளிவற்ற ஒரு நினைவு—குறைவான வேதனையையே தருகிறது என்பதை நாம் அனைவரும் அறிவோம். அத்தகைய மறதி தரும் அமைதியான இனிமையையே நான் விரும்பினேன்; ஆனால் அதை எனக்கே ஒப்புக்கொள்ளவில்லை. மேலும், அத்தகைய சிகிச்சையில் உள்ள வேதனையான அம்சங்கள்—அதாவது மனரீதியான விலகல் மற்றும் தனிமை போன்றவை—மற்றொரு காரணத்தினால் குறைகின்றன: ஏனெனில், 'காதல்' என்று அறியப்படும் அந்த உறுதியான எண்ணத்தை, அது குணப்படுத்துவதற்கு முன்பே பலவீனப்படுத்திவிடுகிறது. கில்பெர்ட்டின் பார்வையில் எனது செல்வாக்கை மீண்டும் நிலைநாட்ட வேண்டும் என்பதில் நான் இன்னும் உறுதியாக இருந்தேன்—எனது சுயவிருப்பத்தின் பேரில் மேற்கொண்ட அந்தப் பிரிவின் விளைவாக அச்செல்வாக்கு படிப்படியாக வளரும் என்று எனக்குத் தோன்றியது—அதனால், நான்... இல்லாத அந்த அமைதியான, சோகமான ஒவ்வொரு நாளும்......எந்தத் தடங்கலோ அல்லது கட்டாயமோ இன்றி (என் விஷயங்களில் தலையிடும் தொல்லைதரும் ஆட்கள் யாரும் இல்லாத பட்சத்தில்) ஒன்றன் பின் ஒன்றாகக் கழிந்த அந்த நாட்கள்—வீணானவை அல்ல, மாறாகப் பயனுள்ளவையாகவே அமைந்தன. ஒருவேளை, எந்தக் குறிப்பிட்ட நோக்கமும் இல்லாமலே அவை பயனுள்ளவையாக இருந்திருக்கலாம்; ஏனெனில், விரைவில் நான் குணமடைந்துவிட்டதாக அறிவிக்கப்படக்கூடும். 'ஏற்றுக்கொள்ளுதல்' அல்லது 'சகித்துக்கொள்ளுதல்' என்பது ஒரு வகையான பழக்கம்; அது சில உணர்வுகளை அல்லது மனநிலைகளை எல்லையற்றதாக வளர அனுமதிக்கிறது. கில்பெர்ட்டுடனான (Gilberte) சண்டையின் முதல் மாலையில் என் துயரத்தைத் தாங்கிக்கொள்ள என்னிடம் இருந்த அந்தச் சிறிய அளவிலான மனவலிமை—அப்போது அது மிகக் குறைவாகவே இருந்தபோதிலும்—அதன் பிறகு கணக்கிட முடியாத அளவுக்குப் பெருகியிருந்தது. ஆயினும், இயல்பாகவே நீடித்து நிலைத்திருக்க முனையும் விஷயங்களின் போக்கானது, சில சமயங்களில் திடீர் உந்துதல்களால் தடைபடுகிறது; அத்தகைய உந்துதல்களுக்கு நாம் மிகக் குறைந்த தயக்கத்துடனேயே அடிபணிகிறோம்; ஏனெனில், அவற்றை இல்லாமலே எத்தனை நாட்களோ அல்லது மாதங்களோ நாம் சமாளித்திருக்கிறோம்—இனியும் சமாளிக்க முடியும்—என்பது நமக்குத் தெரியும். பெரும்பாலும், சேமிப்புப் பை நிரம்பும் தருவாயில் இருக்கும்போதுதான் நாம் அதை ஒரேயடியாகக் காலி செய்கிறோம்; ஒரு சிகிச்சையின் பலனை எதிர்பார்த்துக் காத்திருந்து அதை நிறுத்துவதில்லை, மாறாக அதற்கே பழகிப்போன நிலையில்தான் அதை விட்டுவிடுகிறோம். ஒரு நாள், கில்பெர்ட் என்னைச் சந்திப்பதில் கொள்ளும் மகிழ்ச்சியைப் பற்றி மேடம் ஸ்வான் (Mme Swann) வழக்கம்போலக் கூறியபோது—அதன் மூலம், நீண்ட காலமாக நான் எனக்கு மறுத்து வந்த அந்த மகிழ்ச்சி என் கைக்கு எட்டும் தூரத்தில் இருப்பதுபோலத் தோன்றியபோது—அதை மீண்டும் அனுபவிக்க முடியும் என்ற உணர்வு என்னுள் மேலோங்கியது; கில்பெர்ட்டுக்கு இரவு உணவுக்கு முன்பாகவே ஒரு இன்ப அதிர்ச்சி அளிக்கும் வகையில் அவளைச் சென்று சந்திக்கத் தீர்மானித்திருந்ததால், மறுநாள் விடியும் வரை என்னால் பொறுமையுடன் காத்திருக்க முடியவில்லை.

நாள் முழுவதும் பொறுமையைக் கடைப்பிடிக்க எனக்கு உதவியது நான் வகுத்திருந்த ஒரு திட்டம்தான். எல்லாவற்றையும் மறந்து கில்பெர்ட்டுடன் சமாதானம் ஆகிவிட்டதால், இனி அவளை ஒரு காதலியாகவே பார்க்கப்போகிறேன் என்று முடிவு செய்தேன். தினமும் அவளுக்கு மிகச் சிறந்த மலர்களை நான் பரிசளிப்பேன். ஒருவேளை மேடம் ஸ்வான்—அதிகக் கண்டிப்பான தாயாக நடந்துகொள்ள அவருக்கு உரிமை இல்லையென்றாலும்—தினமும் மலர்களை அனுப்ப என்னை அனுமதிக்காவிட்டால், நான் இன்னும் விலைமதிப்புமிக்க, ஆனால் அவ்வப்போது அளிக்கக்கூடிய பரிசுகளைத் தேர்ந்தெடுப்பேன். விலையுயர்ந்த பொருட்களை வாங்குவதற்குப் போதுமான பணத்தை என் பெற்றோர் எனக்குத் தருவதில்லை. என் அத்தை லியோனியிடமிருந்து (Aunt Léonie) எனக்குக் கிடைத்த ஒரு பெரிய, பழமையான சீன ஜாடியைப் பற்றி நான் நினைத்தேன்; அந்த ஜாடியைப் பற்றி என் அம்மா (Maman) தினமும் ஒரு கணிப்பைச் சொல்வார்: அதாவது, ஒரு நாள் ஃபிரான்சுவாஸ் (Françoise) வந்து "அது உடைந்து சிதறிவிட்டது" என்று சொல்வாள் என்றும், அதிலிருந்து எதுவும் மிஞ்சாது என்றும் அவர் கூறுவார். இத்தகைய சூழலில், அதை விற்பது புத்திசாலித்தனமாக இருக்குமல்லவா? அதை விற்று, அதன் மூலம் கில்பெர்ட்டுக்கு நான் விரும்பும் மகிழ்ச்சி அனைத்தையும் அளிக்கலாமே? அதற்காக எளிதாக ஆயிரம் பிராங்குகள் (francs) பெற முடியும் என்று எனக்குத் தோன்றியது; நான் அதைச் சுற்றிக் கட்டச் செய்தேன்; பழக்கவழக்கத்தின் காரணமாக அதை நான் ஒருபோதும் உற்றுநோக்கியதில்லை; எனவே, அதிலிருந்து விடுபட்டதில் ஒரு நன்மை இருந்தது: அதுவே என்னை அதை நன்கு அறிந்துகொள்ளச் செய்தது. ஸ்வான் (Swann) குடும்பத்தினரின் வீட்டிற்குச் செல்லும் முன் அதை என்னுடன் எடுத்துக்கொண்டேன்; வண்டி ஓட்டுநரிடம் அவர்களின் முகவரியைக் கூறும்போது, ​​'ஷாம்ஸ்-எலிஸே' (Champs-Élysées) வழியாகச் செல்லுமாறு சொன்னேன். அந்த வீதியின் முனையில், என் தந்தைக்கு அறிமுகமான சீனக் கலைப்பொருட்கள் விற்கும் ஒரு பெரிய வணிகரின் கடை இருந்தது. எனக்குப் பெரும் ஆச்சரியம் அளிக்கும் வகையில், அந்த ஜாடிக்கு ஆயிரம் அல்ல, பத்தாயிரம் பிராங்குகளை அவர் அங்கேயே எனக்கு வழங்க முன்வந்தார். மகிழ்ச்சியுடன் அந்தப் பணத்தைப் பெற்றுக்கொண்டேன்; இனி ஒரு வருடம் முழுவதும் கில்பெர்ட்டுக்கு (Gilberte) தினமும் ரோஜாக்களையும் லைலாக் (lilac) மலர்களையும் வாரி வழங்க முடியுமே! வணிகரின் கடையிலிருந்து வெளியேறி மீண்டும் வண்டியில் ஏறியதும், ஸ்வான் குடும்பத்தினர் 'புவா' (Bois) பகுதிக்கு அருகில் வசித்ததால், வண்டி ஓட்டுநர் வழக்கமான பாதையைத் தவிர்த்து 'ஷாம்ஸ்-எலிஸே' வீதி வழியாகவே வண்டியைச் செலுத்தினார். 'ரூ டி பெர்ரி' (Rue de Berri) வீதியின் முனையைத் தாண்டியிருந்தபோது, ​​அந்தி வெளிச்சத்தில் கில்பெர்ட்டை நான் அடையாளம் கண்டுகொண்டதாகத் தோன்றியது. ஸ்வான் வீட்டிற்கு மிக அருகில் இருந்தபோதிலும், அவள் அதற்கு நேர்மாறான திசையில், வீட்டை விட்டு விலகிச் சென்று கொண்டிருந்தாள். அவள் ஒரு இளைஞனுடன் உரையாடிக்கொண்டே மெதுவாகவும் ஆனால் உறுதியான நடையுடனும் நடந்து கொண்டிருந்தாள்; அந்த இளைஞனின் முகத்தை என்னால் தெளிவாகப் பார்க்க முடியவில்லை. வண்டியை நிறுத்தச் சொல்லிவிட்டு இறங்கலாம் என்று நினைத்து நான் பாதி எழுந்தேன், ஆனால் பிறகு தயங்கினேன். அந்த இரு நடைப்பயணிகளும் ஏற்கனவே சற்று தொலைவில் சென்றுவிட்டனர்; அவர்களின் மெதுவான நடையால் உருவான அந்த மென்மையான, இணையான பாதைகள் 'எலிஸியன்' (Elysian) நிழல்களில் மறைந்து கொண்டிருந்தன. விரைவில் நான் கில்பெர்ட்டின் வீட்டை அடைந்தேன். திருமதி ஸ்வான் என்னை வரவேற்றார்: "ஓ! அவள் மிகவும் வருத்தப்படுவாள்," என்று என்னிடம் கூறினார்; "அவள் எப்படி வெளியே சென்றாள் என்று எனக்குத் தெரியவில்லை. வகுப்பில் அவளுக்கு மிகவும் வெப்பமாக இருந்ததால், ஒரு தோழியுடன் சேர்ந்து சற்று தூய காற்று வாங்க விரும்புவதாகச் சொன்னாள்." "நான் அவளை 'ஷாம்ஸ்-எலிஸே' வீதியில் பார்த்ததாக நினைக்கிறேன்." "அது அவளாக இருக்க வாய்ப்பில்லை என்று நினைக்கிறேன். எப்படியாயினும், அவளுடைய தந்தையிடம் இதைச் சொல்லிவிடாதீர்கள்; அந்த நேரத்தில் அவள் வெளியே செல்வதை அவர் விரும்புவதில்லை. இனிய மாலை வணக்கம்." நான் அங்கிருந்து புறப்பட்டு, வண்டி ஓட்டுநரிடம் அதே பாதையில் திரும்பிச் செல்லுமாறு கூறினேன், ஆனால் அந்த இரு நடைப்பயணிகளையும் மீண்டும் காணவில்லை. அவர்கள் எங்கே சென்றிருப்பார்கள்? அந்த மாலைப் பொழுதில், மிகுந்த தன்னம்பிக்கையுடன் அவர்கள் ஒருவருக்கொருவர் என்ன பேசிக்கொண்டிருந்தார்கள்?

நான் வீடு திரும்பினேன்; கையில் அந்த எதிர்பாராத பத்தாயிரம் பிராங்க்ஸ் தொகையை ஏமாற்றத்துடனும் விரக்தியுடனும் இறுகப் பற்றியிருந்தேன். அந்தப் பணத்தைக் கொண்டு கில்பெர்ட்டுக்குப் பல சிறிய இன்பங்களை அளிக்கலாம் என்று நினைத்திருந்தேன்—ஆனால் அவளை இனி ஒருபோதும் சந்திக்கக்கூடாது என்று இப்போது நான் உறுதியாக முடிவு செய்திருந்தேன். அந்தச் சீனப் பொருட்கள் விற்கும் கடைக்குச் சென்றது எனக்கு மகிழ்ச்சியையே அளித்தது என்பது உண்மைதான்; ஏனெனில், இனி அவளைச் சந்திக்கும்போதெல்லாம் அவள் என் மீது மகிழ்ச்சியுடனும் நன்றியுணர்வுடனும் இருப்பாள் என்ற நம்பிக்கையை அது எனக்குத் தந்திருந்தது. ஆனால், நான் அந்தக் கடைக்குச் செல்லாமல் இருந்திருந்தாலோ—அல்லது குதிரை வண்டி 'அவென்யூ டெஸ் ஷாம்ப்ஸ்-எலிசீஸ்' (Avenue des Champs-Élysées) வழியாகச் செல்லாமல் இருந்திருந்தாலோ—நான் கில்பெர்ட்டையும் அந்த இளைஞனையும் சந்தித்திருக்க மாட்டேன். ஆக, ஒரு நிகழ்வு முரண்பட்ட விளைவுகளைக் கொண்டிருக்கக்கூடும்; அது உருவாக்கிய மகிழ்ச்சியை, அதே நிகழ்வு ஏற்படுத்தும் துரதிர்ஷ்டம் இல்லாமலும் செய்துவிடுகிறது.
பொதுவாக நடப்பதற்கு நேர்மாறான ஒரு அனுபவம் எனக்கு ஏற்பட்டது. ஒரு மகிழ்ச்சியை நாம் விரும்புகிறோம், ஆனால் அதை அடைவதற்கான பொருள்வசதி நம்மிடம் இருப்பதில்லை. "பெரிய செல்வம் இல்லாமல் காதலிப்பது வருத்தத்திற்குரியது," என்று லா புரூயெர் (La Bruyère) கூறினார். அத்தகைய மகிழ்ச்சிக்கான ஆசையைச் சிறிது சிறிதாகத் தணித்துக்கொள்வதைத் தவிர வேறு வழியில்லை. ஆனால் என்னைப் பொறுத்தவரை, அதற்கான பொருள்வசதி கிடைத்துவிட்டது; ஆனாலும் அதே கணத்தில்—தர்க்கரீதியான நிகழ்வுகளின் தொடர்ச்சியாக இல்லாவிட்டாலும், அந்த ஆரம்ப வெற்றியின் தற்செயலான விளைவாகவாவது—அந்த மகிழ்ச்சியே என்னிடமிருந்து பறிக்கப்பட்டுவிட்டது. உண்மையில், மகிழ்ச்சி என்பது நமக்கு மறுக்கப்படவே விதிக்கப்பட்டது போலத் தோன்றுகிறது. வழக்கமாக, அதைச் சாத்தியமாக்குவதற்கான வசதி கிடைக்கும் அதே மாலையிலேயே இது நிகழ்வதில்லை. பெரும்பாலும், நாம் தொடர்ந்து முயற்சித்துக்கொண்டே இருக்கிறோம், ஒரு காலத்திற்காகக் காத்திருக்கிறோம். ஆனால் மகிழ்ச்சி ஒருபோதும் உண்மையாகக் கைகூடுவதில்லை. வெளிப்புறத் தடைகள் கடக்கப்பட்டால், இயற்கை போராட்டத்தை வெளியிலிருந்து உள்ளுக்கு மாற்றுகிறது; நாம் அடையவிருக்கும் ஒன்றைத் தவிர வேறொன்றை விரும்பும் வகையில் நம் இதயங்களை மெல்ல மெல்ல மாற்றியமைக்கிறது. ஒருவேளை நிகழ்வுகள் மிக வேகமாக அமைந்து, நம் இதயங்கள் மாறுவதற்கு அவகாசம் இல்லையென்றால், நம்மைத் தோற்கடிப்பதில் இயற்கை சோர்வடைவதில்லை—அது தாமதமாகவோ அல்லது நுட்பமாகவோ இருக்கலாம், ஆனால் அதே அளவு திறம்பட நிகழ்கிறது. அப்போதுதான், மிகக் கடைசி வினாடியில், மகிழ்ச்சியை அடையும் வாய்ப்பு நம்மிடமிருந்து பறிக்கப்படுகிறது—அல்லது சொல்லப்போனால், அந்த மகிழ்ச்சியை அடைதலே—ஒரு தீய தந்திரத்தின் மூலம்—அந்த மகிழ்ச்சியையே அழிக்கும் கருவியாக இயற்கை மாற்றுகிறது. நிஜ நிகழ்வுகள் மற்றும் உண்மையான வாழ்க்கையின் களத்தில் தோல்வியுற்ற பிறகு, இயற்கை ஒரு இறுதி இயலாமையை உருவாக்குகிறது: அதுதான் மகிழ்ச்சியை அடைவதில் உள்ள உளவியல் ரீதியான இயலாமை. மகிழ்ச்சி என்ற நிகழ்வு நிகழாமலே போகிறது, அல்லது அது மிகவும் கசப்பான எதிர்வினைகளை உருவாக்குகிறது.

நான் அந்தப் பத்தாயிரம் பிராங்குகளை இறுக்கப் பற்றிக்கொண்டேன். ஆனால் அவை எனக்கு இனி எந்தப் பயனும் அளிக்கவில்லை. சொல்லப்போனால், கில்பெர்ட்டுக்கு (Gilberte) தினமும் பூக்களை அனுப்பியிருந்தால் செலவழித்திருப்பதை விட மிக வேகமாக அந்தப் பணத்தைச் செலவழித்தேன்; ஏனெனில் மாலை வேளையில் நான் மிகுந்த துயரத்தில் இருந்ததால் வீட்டிலேயே இருக்க முடியாமல், நான் விரும்பாத பெண்களின் மடியில் சென்று அழுவேன். கில்பெர்ட்டுக்கு ஏதேனும் மகிழ்ச்சியை அளிக்க முயற்சிப்பதைப் பொறுத்தவரை, நான் அதை இனி விரும்பவில்லை; கில்பெர்ட்டின் வீட்டிற்குத் திரும்புவது எனக்கு வேதனையை மட்டுமே தந்திருக்கும். கில்பெர்ட்டை மீண்டும் பார்ப்பதுகூட—முந்தைய நாள் அது மிகுந்த மகிழ்ச்சியைத் தந்திருக்கும்—இனி போதுமானதாக இருந்திருக்காது. அவள் அருகில் இல்லாத நேரமெல்லாம் நான் மிகுந்த பதற்றத்துடனேயே இருந்திருப்பேன். அதனால்தான் ஒரு பெண், நமக்குத் தரும் ஒவ்வொரு புதிய வேதனையின் மூலமும்—பெரும்பாலும் அறியாமலேயே—நமது மனதின் மீது தன் பிடியை இறுக்கிக்கொள்கிறாள்; அதே சமயம் அவளிடமிருந்து நாம் எதிர்பார்க்கும் விஷயங்களும் அதிகரிக்கின்றன. அவள் நமக்கு அளிக்கும் காயங்கள் மூலம் நம்மை இன்னும் நெருக்கமாகச் சிறைப்பிடித்து, நம்மை அவளுடன் பிணைத்து வைத்திருக்கும் சங்கிலிகளை மேலும் இறுக்குகிறாள்—அதாவது, நமது மன அமைதிக்காக அவளைத் தன்னுடனே கட்டிப்போடப் போதுமானது என்று நாம் அதுவரை நினைத்திருந்த அந்தப் பிணைப்புகளை அவள் மேலும் வலுவாக்குகிறாள். அதற்கு முந்தைய நாள் வரை, கில்பெர்ட்டுக்குச் சலிப்பை ஏற்படுத்திவிடுவோமோ என்ற பயம் இல்லாவிட்டால், அவ்வப்போது அவளைச் சந்திப்பதிலேயே நான் திருப்தி அடைந்திருப்பேன்; ஆனால் இப்போது அத்தகைய சந்திப்புகள் எனக்குப் போதுமானதாக இருந்திருக்காது; அதற்குப் பதிலாகப் பல புதிய நிபந்தனைகளை நான் விதித்திருப்பேன். ஏனெனில் காதலில்—போர்களுக்குப் பிந்தைய சூழலைப் போலன்றி—ஒருவர் எவ்வளவு அதிகமாகத் தோல்வியடைகிறாரோ, அவ்வளவு கடுமையான நிபந்தனைகளை அவர் விதிக்கிறார்; மேலும் அத்தகைய நிபந்தனைகளை விதிக்கும் நிலையில் அவர் இருக்கும்பட்சத்தில், அவற்றை இடைவிடாமல் அதிகரித்துக் கொண்டே செல்கிறார். கில்பெர்ட் விஷயத்தில் எனக்கு அந்த நிலை இருக்கவில்லை. எனவே, ஆரம்பத்தில், அவளுடைய தாயின் வீட்டுக்கு மீண்டும் செல்லாமல் இருப்பதே சிறந்தது என்று கருதினேன். கில்பெர்ட் என்னை நேசிக்கவில்லை என்றும்—இது எனக்கு வெகு காலத்திற்கு முன்பே தெரிந்திருந்தது என்றும்—நான் விரும்பினால் அவளை மீண்டும் சந்திக்கலாம், அல்லது விரும்பவில்லை என்றால் காலப்போக்கில் அவளை மறந்துவிடலாம் என்றும் எனக்குள்ளேயே சொல்லிக்கொண்டேன். ஆனால், சில நோய்களுக்கு எதிராகச் செயல்படத் தவறும் மருந்தைப் போலவே, இந்த எண்ணங்கள் அனைத்தும் ஒருவிதமான இரண்டு பிம்பங்களுக்கு எதிராக முற்றிலும் பயனற்றவையாக இருந்தன; அந்தப் பிம்பங்களை நான் அவ்வப்போது காண நேரிட்டது: ஒன்று கில்பெர்ட், மற்றொன்று 'ஷாம்ஸ்-எலிஸே' (Champs-Élysées) வீதியில் மெதுவாக நடந்து செல்லும் அந்த இளைஞன். அது ஒரு புதிய வகையான வலி—காலப்போக்கில் அதுவும் தணிந்துபோகக்கூடிய ஒன்றுதான்; ஒரு நாள் என் மனதில் அந்தப் பிம்பம் அதன் தீங்கான தன்மைகள் அனைத்தும் நீக்கப்பட்டுத் தோன்றும்—பாதுகாப்பாகக் கையாளப்படும் கொடிய விஷங்களைப் போலவோ அல்லது வெடிக்கும் அபாயமின்றி சிகரெட்டைப் பற்றவைக்கப் பயன்படும் டைனமைட் குச்சியைப் போலவோ அது மாறிவிடும். இதற்கிடையில், கில்பெர்ட் அந்தி வேளையில் உலா வந்த காட்சியைத் திரும்பத் திரும்ப என் கண்முன் கொண்டுவரும் அந்த ஆரோக்கியமற்ற உந்துதலுக்கு எதிராக, எனக்குள் இருந்த மற்றொரு சக்தி தன் முழு ஆற்றலுடனும் போராடிக்கொண்டிருந்தது; என் நினைவுகளின் தொடர் தாக்குதல்களை முறியடிக்க, என் கற்பனை அதற்கு நேர்மாறான திசையில் ஆக்கபூர்வமாகச் செயல்பட்டுக் கொண்டிருந்தது. நிச்சயமாக, இந்த சக்திகளில் முதலாவது, ஷாம்ப்ஸ்-எலிசே வீதியில் நடந்து செல்லும் அந்த இரண்டு உருவங்களையும் எனக்கு மீண்டும் மீண்டும் காட்டியது; மேலும், என்னுடன் தங்குமாறு அவளது தாய் கேட்டபோது கில்பெர்ட் தோள்களைக் குலுக்கியது போன்ற, கடந்த காலத்தின் மற்ற விரும்பத்தகாத காட்சிகளையும் என் கண்முன் கொண்டுவந்தது. ஆனால், எனது நம்பிக்கைகளின் கட்டமைப்பின் மீது செயல்பட்ட இரண்டாவது சக்தி, அந்த அற்பமான, குறுகிய கடந்த காலத்தை விட மிகவும் விரிவாக உருவாக்கப்பட்ட ஒரு எதிர்காலத்தை வரைந்து காட்டியது. நான் ஒரு சோகமான கில்பெர்ட்டைக் கற்பனை செய்து பார்த்த ஒவ்வொரு நிமிடத்திற்கும், எங்கள் சமரசத்திற்காக—அல்லது ஒருவேளை எங்கள் திருமண நிச்சயத்திற்காகக் கூட—அவள் எடுக்கக்கூடிய ஒரு நகர்வை வகுப்பதில் எண்ணற்ற மற்ற நிமிடங்கள் செலவிடப்பட்டன. ஒப்புக்கொள்ள வேண்டும், எதிர்காலத்தை நோக்கி கற்பனை செலுத்திய அந்த சக்தி, அதன் வலிமையை, எல்லாவற்றிற்கும் மேலாக, கடந்த காலத்திலிருந்தே பெற்றது. ... படிப்படியாக மங்கி மறையும்போது......கில்பெர்ட் (Gilberte) தன் தோள்களைக் குலுக்கியபோது எனக்கு ஏற்பட்ட எரிச்சலைக் குறைக்கவும், அவளது வசீகரத்தின் நினைவை மங்கச் செய்யவும் அது உதவும்—அந்த நினைவுதான் அவள் என்னிடம் மீண்டும் வரவேண்டும் என்று என்னை ஏங்க வைத்திருந்தது. ஆனால், கடந்த காலத்தின் அந்த 'மரணம்' நிகழும் நிலையை அடைய இன்னும் வெகுதூரம் இருந்தது. உண்மையில் வெறுப்பதாக நான் நம்பிய அந்தப் பெண்ணைத்தான் நான் இன்னும் நேசித்துக்கொண்டிருந்தேன். ஆயினும், என் தோற்றத்தைப் பற்றி யாராவது பாராட்டும்போதோ அல்லது நான் நலமாகத் தெரிவதாகச் சொல்லும்போதோ, அதை அவள் பார்க்க அங்கே இருக்கக்கூடாதா என்று நான் விரும்பினேன். அக்காலத்தில் பலர் என்னை மகிழ்விக்க அல்லது உபசரிக்கக் காட்டிய ஆர்வத்தால் நான் எரிச்சலடைந்தேன்; அத்தகைய அழைப்புகளை நான் நிராகரித்தேன். வீட்டில் ஒரு சச்சரவு ஏற்பட்டது; ஏனெனில், போன்டெம்ப்ஸ் (Bontemps) குடும்பத்தினரும் அவர்களின் மருமகள் ஆல்பர்ட்டினும் (Albertine)—அவள் இன்னும் கிட்டத்தட்ட ஒரு சிறுமிதான்—கலந்துகொண்ட ஒரு அதிகாரப்பூர்வ விருந்துக்கு என் தந்தையுடன் செல்ல நான் மறுத்துவிட்டேன். நம் வாழ்வின் வெவ்வேறு காலகட்டங்கள் இவ்வாறாக ஒன்றோடொன்று கலக்கின்றன. நாம் நேசிக்கும் ஒருவருக்காக—ஒரு நாள் நமக்கு எந்த முக்கியத்துவமும் இல்லாமல் போகப்போகும் ஒருவருக்காக—நாம் காட்டும் பற்றின் காரணமாக, இன்று நமக்கு முக்கியமற்றவர்களாகத் தோன்றும் ஆனால் நாளை நாம் நேசிக்கப்போகும் மனிதர்களைச் சந்திக்க நாம் அலட்சியத்துடன் மறுக்கிறோம்; ஒருவேளை அவர்களைச் சந்திக்க ஒப்புக்கொண்டிருந்தால், நாம் அவர்களை முன்னரே நேசித்திருக்கக்கூடும்—அதன் மூலம் நமது தற்போதைய துயரத்தைக் குறைத்திருக்கலாம் (நிச்சயமாக, அது வேறொரு வகையான துயரத்தால் மாற்றப்பட்டிருக்கும் என்றாலும்). என் உணர்வுகள் மாறிக்கொண்டிருந்தன. என் மனதின் ஆழத்தில்—ஒரு நாள் ஒரு உணர்வு, மறுநாள் வேறொன்று என—மாற்றங்கள் நிகழ்வதைக் கண்டு நான் வியந்தேன்; அவை பெரும்பாலும் கில்பெர்ட் குறித்த ஏதேனும் ஒரு நம்பிக்கை அல்லது அச்சத்தால் தூண்டப்பட்டவை—அதாவது, என் மனதிற்குள் நான் சுமந்து கொண்டிருந்த அந்த 'கில்பெர்ட்' குறித்த உணர்வுகள் அவை. இன்னொரு கில்பெர்ட்—அதாவது நிஜமான கில்பெர்ட்—முற்றிலும் மாறுபட்டிருக்கலாம் என்பதையும், அவளிடம் நான் கற்பனை செய்துகொண்ட வருத்தங்கள் எதையும் அவள் கொண்டிருக்கவில்லை என்பதையும், என்னைப் பற்றி அவள் மிகக் குறைவாகவே நினைத்திருக்கலாம் என்பதையும் நான் எனக்குள் சொல்லிக்கொண்டிருக்க வேண்டும். நான் அவளைப் பற்றி நினைப்பதை விடக் குறைவாக மட்டுமல்ல, என் கற்பனை உலகில் நான் உருவாக்கிய கில்பெர்ட்டுடன் தனியாக அமர்ந்து அவளது உண்மையான நோக்கங்களைப் பற்றிச் சிந்திக்கும்போதும், அவள் என் மீது மட்டுமே கவனம் செலுத்துவதாக நான் நினைத்துக்கொண்டிருந்ததை விடவும் குறைவாகவே அவள் என்னைப் பற்றி நினைத்திருக்கக்கூடும். துயரம் தணிந்து கொண்டே இருந்தாலும் தொடர்ந்து நீடிக்கும் அந்த காலகட்டங்களில், ஒரு நபரைப் பற்றிய இடைவிடாத சிந்தனையால் ஏற்படும் துயரத்திற்கும், குறிப்பிட்ட சில நினைவுகளால்—ஒரு கொடூரமான பேச்சு அல்லது கடிதத்தில் பயன்படுத்தப்பட்ட ஒரு குறிப்பிட்ட சொல் போன்றவை—மீண்டும் தூண்டப்படும் துயரத்திற்கும் இடையே உள்ள வேறுபாட்டை ஒருவர் புரிந்துகொள்ள வேண்டும். துயரத்தின் பல்வேறு வடிவங்களைப் பற்றிய விளக்கத்தை மற்றொரு காதல் விவகாரத்திற்காக ஒதுக்கி வைத்துவிட்டு, இந்த இரண்டு வகைகளில் முதலாவது வகை இரண்டாவது வகையை விட எவ்வளவோ குறைவான கொடுமை வாய்ந்தது என்று மட்டும் நாம் சுருக்கமாகச் சொல்லலாம். இதற்குக் காரணம், நமக்குள் தொடர்ந்து வாழும் அந்த நபரைப் பற்றிய நமது மனச்சித்திரம், நாம் அவர்களுக்கு மீண்டும் சூட்டும் ஒருவித ஒளிவட்டத்தால் மெருகூட்டப்படுகிறது; அது எப்போதும் நம்பிக்கையின் இனிமையைக் கொண்டிருப்பதில்லை என்றாலும், குறைந்தது ஒரு நிலையான சோகத்தின் அமைதியையாவது கொண்டிருக்கிறது. (உண்மையில், நம் துயரத்திற்குக் காரணமான நபரின் பிம்பம், காதல் நோயை தீவிரப்படுத்தி, அதை நீட்டிக்கச் செய்து, அதிலிருந்து மீள்வதைத் தடுக்கும் சிக்கல்களில் ஒரு சிறிய பங்கை மட்டுமே வகிக்கிறது என்பதைக் கவனிக்க வேண்டும்—சில நோய்களில், அதன் மூலக் காரணத்திற்கும், அதனால் ஏற்படும் காய்ச்சல் மற்றும் மெதுவான குணமடைதல் காலத்திற்கும் இடையே உள்ள விகிதாச்சாரம் பொருந்தாதது போல இது அமைகிறது.) ஆயினும், நாம் நேசிக்கும் நபரைப் பற்றிய எண்ணம் பொதுவாக ஒரு நம்பிக்கையான மனநிலையால் வர்ணம் பூசப்பட்டிருந்தாலும், குறிப்பிட்ட சில நினைவுகளைப் பற்றி—அந்தக் கொடூரமான வார்த்தைகள், அந்த விரோதமான கடிதம் (கில்பெர்ட்டிடமிருந்து அத்தகைய கடிதம் ஒன்றை மட்டுமே நான் பெற்றேன்)—அதேபோலச் சொல்ல முடியாது. அந்தச் சிறிய துணுக்குகளுக்குள் அந்த நபரே குடிகொண்டிருப்பது போலவும், அவர்களைப் பற்றி நாம் பொதுவாகக் கொண்டிருக்கும் முழுமையான பிம்பத்தை விட மிக அதிக தீவிரத்துடன் அவை பெரிதாக்கிக் காட்டப்படுவது போலவும் தோன்றுகிறது. இதற்குக் காரணம், அன்புக்குரியவரின் பிம்பத்தை நாம் வருத்தத்தின் அமைதியான சூழலில் சிந்தித்துப் பார்ப்பது போல அந்தக் கடிதத்தை அணுகவில்லை; மாறாக, எதிர்பாராத ஒரு தாக்குதலால் ஏற்பட்ட பயங்கரமான வேதனையின் பிடியில் நாம் அதை வாசித்தோம், முழுமையாக உள்வாங்கினோம். அத்தகைய துயரங்கள் வேறு விதமாக உருவாகின்றன; அவை வெளியிலிருந்து நம்மை வந்தடைந்து, மிகக் கடுமையான வேதனையின் வழியாக நம் இதயங்களைச் சென்றடைகின்றன. நம் நண்பரைப் பற்றி நாம் கொண்டிருக்கும் பிம்பம்—பழமையானது மற்றும் உண்மையானது என்று நாம் நம்புவது—உண்மையில் பலமுறை நம்மாலேயே மாற்றியமைக்கப்பட்ட ஒன்றாகும். ஆனால், அந்தக் கொடூரமான நினைவு, இந்த மாற்றியமைக்கப்பட்ட பிம்பம் சார்ந்த காலத்தைச் சேர்ந்ததல்ல; அது வேறொரு காலத்திலிருந்து வருகிறது, ஒரு பயங்கரமான கடந்த காலத்தின் அரிதான சாட்சிகளில் ஒன்றாக நிற்கிறது. ஆயினும், அந்த கடந்த காலம் தொடர்ந்து இருப்பதாலும்—நமக்குள் மட்டும், ஒரு அற்புதமான பொற்காலத்தையும், அனைவருடனும் இணக்கமான ஒரு சொர்க்கத்தையும் மாற்றாக நாம் உருவாக்கிக்கொண்டிருப்பதால்—இந்த நினைவுகளும் கடிதங்களும் யதார்த்தத்தை நினைவூட்டும் கருவிகளாகச் செயல்படுகின்றன. அவை ஏற்படுத்தும் திடீர் வலியின் மூலம், அன்றாட எதிர்பார்ப்புகளின் கட்டுப்பாடற்ற நம்பிக்கைகளுக்கு மத்தியில் நாம் யதார்த்தத்திலிருந்து எவ்வளவு தூரம் விலகிச் சென்றிருக்கிறோம் என்பதை அவை நமக்கு உணர்த்த வேண்டும். யதார்த்தம் எப்போதும் ஒரே நிலையில் இருக்க வேண்டும் என்பதில்லை—சில சமயங்களில் அது அப்படியே இருந்தாலும் கூட. நம் வாழ்வில் பல பெண்கள் உள்ளனர்; அவர்களை மீண்டும் பார்க்க நாம் ஒருபோதும் முயற்சிக்கவில்லை, அவர்களும் இயல்பாகவே—உண்மையில் அப்படிப்பட்ட நோக்கத்துடன் இல்லாத—நம் மௌனத்திற்குப் பதிலாகத் தங்கள் சொந்த மௌனத்தையே பதிலாக அளித்தனர். ஆனால் அந்தப் பெண்களை நாம் காதலிக்காததால், அவர்களிடமிருந்து பிரிந்து கழித்த ஆண்டுகளை நாம் ஒருபோதும் கணக்கில் கொள்ளவில்லை; தனிமையின் ஆற்றல் குறித்துச் சிந்திக்கும்போது இந்த முரண்பட்ட உதாரணத்தை நாம் கவனிக்கத் தவறிவிடுகிறோம்—எதிர்காலத்தை முன்கூட்டியே உணரும் ஆற்றல் (premonition) மீது நம்பிக்கை கொண்டவர்கள், தங்கள் கணிப்புகள் பொய்யானதாக அமைந்த சந்தர்ப்பங்களையெல்லாம் புறக்கணிப்பதைப் போலவே இதுவும் அமைகிறது.

இருப்பினும், பிரிவும் பயனுள்ளதாக அமையக்கூடும். ஒருவரையொருவர் மீண்டும் காண வேண்டும் என்ற ஏக்கம்—அந்தத் தீவிர விருப்பம்—காலப்போக்கில் மீண்டும் துளிர்க்கவே செய்கிறது......தற்போது நம்மைப் புரிந்துகொள்ளாத அந்த இதயத்திற்குள். ஆயினும், இதற்கு நேரம் தேவைப்படுகிறது. ஒரு இதயம் தன்னைத்தானே மாற்றிக்கொள்ளக் கோரும் கால அளவைப் போலவே, நாமும் காலத்தைப் பொறுத்தவரை மிகையான எதிர்பார்ப்புகளையே கொண்டிருக்கிறோம். சொல்லப்போனால், நாம் வழங்க மிகவும் தயங்கும் ஒன்று 'நேரம்'தான்; ஏனெனில் நம் துயரம் கொடூரமானது, அது விரைவில் முடிவுக்கு வர வேண்டும் என்று நாம் அவசரப்படுகிறோம். மேலும், மற்றவரின் இதயம் மாறுவதற்குத் தேவைப்படும் அதே காலத்தை நம் இதயமும் தன்னை மாற்றிக்கொள்ளப் பயன்படுத்திக்கொள்கிறது; இதனால், ஒரு காலத்தில் நாம் நாடிய இலக்கு எட்டும் நிலையை அடையும்போது, ​​அது நமக்கான இலக்காகவே இல்லாமல் போயிருக்கக்கூடும். உண்மையில், அது 'எட்டக்கூடியது' என்ற எண்ணத்தில்—அதாவது, ஒரு காலத்தில் மகிழ்ச்சியாகத் தோன்றிய ஒன்றை, பிற்காலத்தில் அது மகிழ்ச்சியைத் தராவிட்டாலும் கூட, நாம் எப்படியும் அடைந்துவிடுகிறோம் என்பதில்—ஓரளவு உண்மை இருக்கிறது; ஆனால் அது ஒரு பகுதி உண்மை மட்டுமே. அந்த விஷயம் நமக்கு முக்கியமற்றதாகிவிட்ட நிலையிலேயே அது நம்மை வந்தடைகிறது. ஆனால், அந்த அலட்சிய மனப்பான்மையே நம் எதிர்பார்ப்புகளைக் குறைத்துவிடுகிறது; இதனால், உண்மையில் அது போதுமானதாகத் தோன்றியிருக்காத ஒரு காலகட்டத்திலும், அது நமக்கு மிகுந்த மகிழ்ச்சியைத் தந்திருக்கும் என்று பின்னோக்கிப் பார்க்கும்போது நாம் நம்புகிறோம். இனிமேல் அக்கறை இல்லாத விஷயங்களைப் பொறுத்தவரை, ஒருவரை எளிதில் திருப்திப்படுத்த முடிவதில்லை; அதே சமயம், அத்தகைய விஷயங்களைச் சரியாக மதிப்பிடுவதும் கடினம். நாம் இனி நேசிக்காத ஒருவரின் கனிவு—நமது அலட்சியப் பார்வைக்கு மிகையாகத் தோன்றினாலும்—உண்மையில் நம் காதலை முழுமையாகத் திருப்திப்படுத்தப் போதுமானதாக இருந்திருக்காது. அந்த மென்மையான வார்த்தைகள் அல்லது அந்த அழைப்பு நமக்குத் தந்திருக்கக்கூடிய இன்பத்தைப் பற்றி நாம் சிந்திக்கிறோம்; ஆனால், அவற்றைத் தொடர்ந்து உடனடியாக நாம் விரும்பியிருக்கக்கூடிய மற்ற விஷயங்களைப் பற்றிச் சிந்திப்பதில்லை—அதாவது, நம்முடைய அதீத ஆர்வமே அந்த விஷயங்கள் நிகழ்வதைத் தடுத்திருக்கக்கூடும். எனவே, மகிழ்ச்சி மிகவும் தாமதமாக—அதாவது நம்மால் அதை அனுபவிக்க முடியாத, நாம் இனி நேசிக்காத ஒரு நிலையில்—வந்து சேரும்போது, ​​அது ஒரு காலத்தில் இல்லாததால் நம்மை மிகுந்த துயரத்திற்குள்ளாக்கிய அதே மகிழ்ச்சிதானா என்பது உறுதியற்றது. அதை ஒருவரால் மட்டுமே தீர்மானிக்க முடியும்: அது 'அன்று நாம் இருந்த அந்த நபர்'; ஆனால் அந்த நபர் இப்போது இல்லை; மேலும், அவர் மீண்டும் வந்திருந்தால், அந்த மகிழ்ச்சி—அது முன்பிருந்ததைப் போன்றதோ அல்லது வேறுபட்டதோ எதுவாக இருந்தாலும்—மறைந்துபோக அதுவே போதுமானதாக இருந்திருக்கும் என்பதில் சந்தேகமில்லை. நான் இனிமேல் பிடித்துக்கொண்டிருக்க விரும்பாத ஒரு கனவு நனவாவதற்காகக் காத்திருந்த வேளையில்—அதாவது, கில்பெர்ட்டை எனக்கு அரிதாகவே தெரிந்திருந்த காலத்தில் நான் கற்பனை செய்து பார்த்தது போலவே, அவளே என்னிடம் மன்னிப்பு கோருவது, என்னைத் தவிர வேறு யாரையும் காதலிக்கவில்லை என்று ஒப்புக்கொள்வது மற்றும் என்னை மணந்துகொள்ளக் கேட்பது போன்ற வார்த்தைகளையும் கடிதங்களையும் உருவாக்கிக் கொண்டிருந்த நிலையில்—மென்மையான, மீண்டும் மீண்டும் உருவாகும் சில பிம்பங்கள் என் மனதில் அதிக இடத்தைப் பிடித்தன; அதே சமயம், கில்பெர்ட் மற்றும் அந்த இளைஞன் குறித்த பிம்பம்—எந்தவொரு புதிய உணர்வாலும் ஊட்டமளிக்கப்படாததால்—மங்கிப்போயிருந்தது. அதற்குள் நான் மேடம் ஸ்வானின் வீட்டிற்குத் திரும்பியிருக்கக்கூடும்; ஆனால் ஒரு கனவு அதற்குத் தடையாக இருந்தது. அந்தக் கனவில், எனக்கு உண்மையில் அறிமுகமில்லாத ஒரு நண்பர் என்னிடம் மிகுந்த வஞ்சனையுடன் நடந்துகொண்டார்; அதே சமயம் நானும் அவரைப் போலவே வஞ்சகம் செய்பவன் என்று அவர் நம்பினார். அந்தக் கனவு ஏற்படுத்திய வலியால் திடுக்கிட்டு விழித்தெழுந்தேன்; அந்த வேதனை நீடித்திருந்ததால், கனவில் வந்த அந்த நண்பர் யார் என்று நினைவுகூர முயன்றேன்—அவரது ஸ்பானிஷ் பெயர் என் நினைவிலிருந்து மெல்ல மறைந்து கொண்டிருந்தது. ஜோசப் மற்றும் பார்வோன் ஆகிய இருவரின் பாத்திரங்களையும் நானே ஏற்றுக்கொண்டு, என் கனவுக்கு விளக்கம் காணத் தொடங்கினேன். பல கனவுகளில், அதில் சம்பந்தப்பட்டவர்களின் தோற்றத்தை நாம் பெரிதாக எடுத்துக்கொள்ளக் கூடாது என்பது எனக்குத் தெரியும்; அவர்கள் மாறுவேடத்தில் இருக்கலாம் அல்லது முகங்களை மாற்றிக்கொண்டிருக்கலாம்—அதாவது, சிதைந்த தேவாலயப் புனிதர்களின் சிலைகளை அறியாமையுள்ள தொல்பொருள் ஆராய்ச்சியாளர்கள் சீரமைக்கும்போது, ​​ஒரு புனிதரின் தலையை மற்றொருவரின் உடலில் பொருத்தி, அவர்களின் அடையாளங்களையும் பெயர்களையும் குழப்பியது போல. கனவில் மக்கள் அணியும் மாறுவேடங்கள் நம்மைத் தவறாக வழிநடத்தக்கூடும்; அங்கு நாம் நேசிக்கும் நபரை, நமக்கு ஏற்படும் வலியின் தீவிரத்தைக் கொண்டே அடையாளம் காண முடியும். சமீபத்தில் நடந்த வஞ்சனையால் எனக்கு ஏற்பட்ட வலியும்—கனவில் ஒரு இளைஞனாக மாறியிருந்த அந்த நபரும்—கில்பெர்ட்டையே குறிக்கின்றன என்பதை என் வலி எனக்கு உணர்த்தியது. அப்போது எனக்கு ஒரு சம்பவம் நினைவுக்கு வந்தது: நான் அவளை கடைசியாகப் பார்த்தபோது—அதாவது பகல்நேர நடன நிகழ்ச்சிக்குச் செல்வதிலிருந்து அவளது தாய் அவளைத் தடுத்த அந்த நாளில்—அவள் என் நல்லெண்ணத்தை நம்ப மறுத்தாள்; அது உண்மையானதா அல்லது பாவனையா என்று தெரியவில்லை, ஆனால் ஒரு விசித்திரமான சிரிப்புடன் அவள் அதை மறுத்தாள். அந்த நினைவோடு தொடர்புடைய மற்றொரு நினைவும் என் மனதிற்கு வந்தது. வெகு காலத்திற்கு முன்பே, ஸ்வான் தான் என் நேர்மையையோ அல்லது நான் கில்பெர்ட்டின் நல்ல நண்பன் என்பதையோ நம்ப மறுத்திருந்தார். நான் அவளுக்குக் கடிதம் எழுதியிருந்தேன், ஆனால் பலனில்லை; கில்பெர்ட் அந்தக் கடிதத்தை என்னிடமே திருப்பித் தந்தாள்—அப்போதும் அதே போன்றதொரு புரிந்துகொள்ள முடியாத சிரிப்புடன். அவள் அதை உடனடியாக என்னிடம் கொடுத்துவிடவில்லை; லாரல் புதர்களுக்குப் பின்னால் நடந்த அந்த முழு காட்சியும் எனக்கு நினைவுக்கு வந்தது. ஒருவர் துயருற்றவுடனேயே ஒழுக்கநெறி சார்ந்தவராக மாறுகிறார். அன்று நான் நடந்துகொண்ட விதத்திற்காக, வாழ்க்கை எனக்கு விதித்த தண்டனையாகவே கில்பெர்ட்டின் (Gilberte) தற்போதைய வெறுப்புணர்வு எனக்குத் தோன்றியது. தெருவைக் கடக்கும்போது வாகனங்களைக் கவனிப்பதன் மூலமும், ஆபத்துகளிலிருந்து விலகி இருப்பதன் மூலமும் தண்டனைகளைத் தவிர்த்துவிடலாம் என்று நாம் நினைக்கிறோம். ஆனால், உள்ளுக்குள்ளேயே நிகழும் தண்டனைகளும் உண்டு. நாம் சற்றும் எதிர்பாராத ஒரு திசையிலிருந்து—அதாவது உள்ளிருந்து, இதயத்திலிருந்தே—அந்த விபத்து நேர்கிறது. "உனக்கு விருப்பமென்றால், நாம் தொடர்ந்து சண்டையிடலாம்" என்று கில்பெர்ட் கூறிய வார்த்தைகள் என்னைப் பேரதிர்ச்சிக்குள்ளாக்கின. 'ஷாம்ஸ்-எலிஸே' (Champs-Élysées) வீதியில் அவளுடன் சென்றுகொண்டிருந்த அந்த இளைஞனுடன் அவள் இப்போது எங்கே இருக்கக்கூடும்—ஒருவேளை வீட்டில், துணிகள் வைக்கும் அறையிலா?—என்று நான் கற்பனை செய்து பார்த்தேன். மகிழ்ச்சியில் பாதுகாப்பாக நிலைபெற்றுவிட்டதாக நம்பி நான் முட்டாள்தனமாக இருந்ததைப் போலவே, இப்போது......குறைந்தபட்சம் நான் மகிழ்ச்சியடைந்திருக்கிறேன் என்று எனக்குள் உறுதியான நம்பிக்கை இருந்திருந்தால், நான் அமைதியாக இருந்திருக்கக்கூடும். மற்றொருவரின் பிம்பத்தை நம் இதயம் நிரந்தரமாகத் தாங்கி நிற்கும் வரை, எந்த நேரத்திலும் நம் மகிழ்ச்சி மட்டும் அழிந்துபோகும் அபாயத்தில் இருப்பதில்லை; அந்த மகிழ்ச்சி மறைந்து, நாம் துயருற்று, பின்னர் அந்த வலியைத் தற்காலிகமாக அடக்கி அமைதிப்படுத்திய பிறகு—அந்த அமைதி நிலையும் மகிழ்ச்சியைப் போலவே ஏமாற்றும் தன்மையும் நிலையற்ற தன்மையும் கொண்டதுதான்—அதன் தொடர்ச்சியாக ஒருவித அமைதி நிலவுகிறது. இறுதியில் எனக்கும் அந்த அமைதி திரும்பக் கிடைத்தது; ஏனெனில் கனவின் வழியாக நம் மனதிற்குள் நுழைந்து, நம் உணர்ச்சிகளையும் விருப்பங்களையும் மாற்றியமைக்கும் எதுவும் காலப்போக்கில் மெல்லக் கரைந்துவிடுகிறது; வலி உட்பட எதற்கும் நிரந்தரமோ நீண்ட ஆயுளோ உத்தரவாதம் அளிக்கப்படுவதில்லை. மேலும், காதலுக்காகத் துயருறுபவர்கள், சில நோயாளிகளைப் பற்றிக் கூறப்படுவது போல, தங்களுக்குத் தாங்களே மருத்துவர்களாகத் திகழ்கிறார்கள். அவர்களுக்குக் கிடைக்கும் ஒரே ஆறுதல் அந்த வலியை உண்டாக்கிய நபரிடமிருந்தே வருவதாலும், அந்த வலியே அந்த நபரின் வெளிப்பாடாக இருப்பதாலும், அந்த வலிக்குள்ளேயே அவர்கள் அதற்கான தீர்வையும் கண்டடைகிறார்கள். ஒரு குறிப்பிட்ட கட்டத்தில் அந்த வலி அவர்களுக்குத் தீர்வை வெளிப்படுத்துகிறது; அவர்கள் அதைத் தங்கள் மனதிற்குள் அசைபோடும்போது, ​​அது அவர்கள் பிரிந்து வாடும் நபரின் வேறொரு பரிமாணத்தைக் காட்டுகிறது—சில சமயங்களில் அந்த நபர் மிகவும் வெறுக்கத்தக்கவராகத் தெரிவார், அவரை மீண்டும் பார்க்கவே கூடத் தோன்றாது; ஏனெனில் அவருடன் நேரத்தைச் செலவிட வேண்டுமானால், முதலில் அவரைத் துன்புறுத்த வேண்டியிருக்கும். வேறு சில சமயங்களில் அவர் மிகவும் மென்மையானவராகத் தெரிவார்; அப்போது அந்த மென்மைத்தன்மையை அவருக்குரியதாகக் கருதி, அதிலிருந்து நம்பிக்கையை வளர்த்துக்கொள்வார்கள். ஆயினும், எனக்குள் மீண்டும் தலைதூக்கிய அந்தத் துயரம் காலப்போக்கில் தணிந்தாலும், நான் மேடம் ஸ்வானைச் (Mme Swann) சந்திப்பது அரிதாகவே இருந்தது. ஒரு காரணம் என்னவென்றால், காதலித்து கைவிடப்பட்டவர்களின் வாழ்வில், அவர்கள் வாழும் அந்த 'காத்திருப்பு' உணர்வு—அது வெளிப்படையாக ஒப்புக்கொள்ளப்படாத காத்திருப்பாக இருந்தாலும்—தானாகவே ஒரு மாற்றத்திற்கு உள்ளாகிறது; பார்ப்பதற்கு ஒரே மாதிரியாகத் தோன்றினாலும், அது முதல் நிலைக்கு நேர்மாறான ஒரு இரண்டாம் நிலையை உருவாக்குகிறது. முதல் நிலை என்பது நம்மை உலுக்கிய வேதனையான நிகழ்வுகளின் விளைவாகவும் பிரதிபலிப்பாகவும் இருந்தது. அடுத்து என்ன நடக்கும் என்ற எதிர்பார்ப்புடன் அச்சமும் கலந்திருக்கும்—குறிப்பாக, நாம் நேசிக்கும் பெண்ணிடமிருந்து எந்தத் தகவலும் வராதபோது, ​​நாமே ஏதாவது நடவடிக்கை எடுக்க விரும்புகிறோம்; ஆனால், அந்த நடவடிக்கைக்குப் பிறகு வேறொன்றை முயல முடியாத சூழல் உருவாகக்கூடும் என்பதால், அதன் விளைவு என்னவாக இருக்கும் என்பதில் உறுதியற்ற தன்மை நிலவுகிறது. ஆனால் விரைவில், நமக்கே தெரியாமல், இந்தத் தொடர்ச்சியான எதிர்பார்ப்பு நிலை—நாம் முன்பே பார்த்தது போல—நாம் கடந்து வந்த கடந்த காலத்தின் நினைவுகளால் அல்லாமல், கற்பனையான எதிர்காலத்தின் நம்பிக்கையால் வடிவமைக்கப்படத் தொடங்குகிறது. அந்தக் கட்டத்திற்குப் பிறகு, நிலைமை ஏறக்குறைய இனிமையானதாக மாறுகிறது. அந்த ஆரம்பகட்ட நிலை நீடிக்கும்போது, ​​அது நம்மை ஒருவித எதிர்பார்ப்பு உணர்வுடன் வாழப் பழக்குகிறது. முந்தைய சந்திப்புகளின்போது நாம் அனுபவித்த துயரம் தற்காலிகமாக அடங்கியிருந்தாலும், அது இன்னும் நமக்குள் எஞ்சியிருக்கிறது. அதை மீண்டும் தூண்டிவிட நமக்கு அவசரமில்லை; அதிலும் குறிப்பாக, இப்போது நாம் எதைக் கேட்கப்போகிறோம் என்பது நமக்கே தெளிவாகத் தெரியாத நிலையில், அதற்கான தேவை ஏதுமில்லை. நாம் நேசிக்கும் பெண்ணின் அருகாமையை இன்னும் சற்று அதிகமாகப் பெறுவது, நம்மிடம் இல்லாத விஷயத்தை—அதாவது, எல்லாவற்றையும் கடந்தும் எஞ்சியிருக்கும், தவிர்க்கவே முடியாத அந்த உணர்வை—மேலும் அவசியமானதாகவே உணர வைக்கும்.

இறுதியில், இதனுடன் மற்றொரு காரணமும் இணைந்துகொண்டது; அதுவே நான் மேடம் ஸ்வானைச் (Mme Swann) சந்திப்பதை முற்றிலுமாக நிறுத்தக் காரணமாக அமைந்தது. இந்தக் கூடுதல் காரணத்திற்குக் காரணம் கில்பெர்ட்டை (Gilberte) நான் மறந்துவிட்டது அல்ல; மாறாக, அவளை இன்னும் விரைவாக மறந்துவிட வேண்டும் என்ற விருப்பமே அதற்குக் காரணம். தீவிரமான துயரம் தணிந்த பிறகு, மேடம் ஸ்வானுடனான சந்திப்புகள் எனக்கு மீண்டும் ஒரு மருந்தாகவும், மனதை திசைதிருப்பும் ஒரு வழியாகவும் அமைந்தன என்பது உண்மைதான்; ஆரம்பத்தில் அவை எனக்கு எவ்வளவு விலைமதிப்பற்றதாக இருந்தனவோ, அதேபோல எஞ்சியிருந்த சோகத்தைப் போக்கவும் அவை உதவின. ஆயினும், அந்தச் சந்திப்புகள் ஆரம்பத்தில் எவ்வளவு பயனுள்ளதாக இருந்தனவோ, அதே தன்மையே பிற்காலத்தில் ஒரு குறைபாட்டையும் ஏற்படுத்தியது: அதாவது, கில்பெர்ட்டின் நினைவுகள் அந்தச் சந்திப்புகளுடன் பிரிக்க முடியாதபடி பிணைக்கப்பட்டிருந்தன. கில்பெர்ட்டின் இருப்பு இல்லாத நிலையில், அவளுடன் தொடர்பில்லாத எண்ணங்கள், ஆர்வங்கள் மற்றும் உணர்ச்சிகளை என் மனதில் வளர்த்துக்கொண்டால் மட்டுமே, அந்த மனதை திசைதிருப்பும் செயல் எனக்குப் பயனுள்ளதாக இருந்திருக்கும். காதலிக்கு எந்தப் பங்கும் இல்லாத இத்தகைய மனநிலைகள், ஒரு காலத்தில் முழு ஆன்மாவையும் ஆக்கிரமித்திருந்த காதலின் ஒரு பகுதியிலிருந்து—ஆரம்பத்தில் சிறியதாக இருந்தாலும்—தங்களுக்கென ஒரு இடத்தை உருவாக்கிக்கொள்கின்றன. வெறும் நினைவாக மாறிவிட்ட அந்தப் பழைய காதல் உணர்வு மங்கிப்போகும்போது, ​​இந்த புதிய எண்ணங்களை வளர்த்துக்கொள்ள நாம் முயற்சிக்க வேண்டும்; அப்போதுதான், மனதில் புதிதாக நுழைந்த இந்த அம்சங்கள் அந்தப் பழைய உணர்வுடன் போட்டியிட்டு, ஆன்மாவின் பெரும்பகுதியை அதனிடமிருந்து படிப்படியாகக் கைப்பற்றி, இறுதியில் அதை முழுமையாகத் தங்கள் வசப்படுத்திக்கொள்ளும். ஒரு காதலை அழிப்பதற்கு இதுவே ஒரே வழி என்பதை நான் உணர்ந்தேன்; அதைச் செய்துபார்க்கும் துணிச்சலும் இளமையும் என்னிடம் இருந்தன. அதற்காக, மிகக் கொடூரமான ஒரு வலியைத் தாங்கிக்கொள்ளவும் நான் தயாராக இருந்தேன்: அதாவது, எவ்வளவு காலம் பிடித்தாலும் சரி, இறுதியில் நான் அதில் வெற்றிபெறுவேன் என்ற அந்த உறுதியான உணர்வை எதிர்கொள்ளும் வலி அது. அவளைச் சந்திக்க மறுத்ததற்கான காரணமாக நான் என் கடிதங்களில் குறிப்பிட்டது, எங்களுக்கு இடையே நிகழ்ந்ததாகக் கூறப்பட்ட ஒரு மர்மமான, முற்றிலும் கற்பனையான மனக்கசப்பைப் பற்றியதுதான்; அது குறித்து அவள் என்னிடம் விளக்கம் கேட்பாள் என்று நான் ஆரம்பத்தில் எதிர்பார்த்திருந்தேன். ஆனால் உண்மையில், மிகச் சாதாரணமான பரிமாற்றங்களில் கூட, ஒரு குறிப்பிட்ட சொற்றொடர்... என்பதை அறிந்திருக்கும்போது, ​​கடிதத் தொடர்பில் இருப்பவர் ஒருபோதும் அது குறித்து விளக்கம் கேட்பதில்லை.
...எதிர்ப்பைத் தூண்டும் நோக்கத்துடன் வேண்டுமென்றே சேர்க்கப்பட்ட ஒரு தெளிவற்ற, தவறான அல்லது குற்றஞ்சாட்டும் தொனியிலான கருத்து அது; அத்தகைய எதிர்ப்பை வரவழைப்பதில் அவருக்கு மிகுந்த மகிழ்ச்சி, ஏனெனில் அதன் மூலம் அந்தச் சூழலின் கட்டுப்பாட்டையும் முன்னெடுக்கும் அதிகாரத்தையும் தாம் தக்கவைத்திருப்பதாக அவர் உணர்ந்தார். மென்மையான உறவுகளில் இது இன்னும் அதிகமாக உண்மையாகிறது; அங்கு அன்பு மிகுந்த வெளிப்பாட்டுத்தன்மை கொண்டது, ஆனால் அலட்சியமோ எதையும் அறிந்துகொள்ளும் ஆர்வமற்றது. கில்பெர்ட் (Gilberte) இந்தத் தவறான புரிதலைக் குறித்துக் கேள்வி எழுப்பவோ அல்லது அதைப் புரிந்துகொள்ளவோ ​​முயற்சிக்காததால், அது எனக்கு ஒரு நிஜமாகிப்போனது; ஒவ்வொரு கடிதத்திலும் நான் அதையே குறிப்பிட்டேன். தவறான ஒரு அனுமானத்தின் அடிப்படையில்—அதாவது உணர்ச்சியற்றது போல நடிப்பதன் மூலம்—உருவாகும் இத்தகைய சூழல்களில் ஒருவித ஈர்ப்பு விசை உள்ளது; அது ஒருவரை அந்த நிலையிலேயே தொடரத் தூண்டுகிறது. "நமது இதயங்கள் விலகிவிட்டன" என்று தொடர்ந்து எழுதுவதன் மூலம், "இல்லை, அவை விலகவில்லை; இதை நாம் சரிசெய்து கொள்வோம்" என்று கில்பெர்ட் பதிலளிப்பார் என்று நான் நம்பினேன்; ஆனால் இறுதியில், இதயங்கள் *உண்மையிலேயே* விலகிவிட்டன என்று நானே என்னை நம்பவைத்துக் கொண்டேன். "வாழ்க்கை நமக்காக மாறியிருக்கலாம், ஆனால் நாம் ஒரு காலத்தில் பகிர்ந்துகொண்ட உணர்வை அது அழிக்காது" என்று இடைவிடாமல் திரும்பத் திரும்பச் சொன்னேன்—"இல்லை, எதுவும் மாறவில்லை; அந்த உணர்வு முன்பை விட வலிமையாக இருக்கிறது" என்று அவள் சொல்வதைக் கேட்கும் ஆவலில் நான் அப்படிச் செய்தேன். ஆனால், வாழ்க்கை *உண்மையிலேயே* மாறிவிட்டது என்றும், இனி இல்லாத ஒரு உணர்வின் நினைவை மட்டுமே நாம் கொண்டிருப்போம் என்றும் நினைக்கும் நிலைக்கு நான் வந்துவிட்டேன்; இது, உடல்நலக்குறைவு இருப்பது போல நடித்து, இறுதியில் நிரந்தரமாக நோயாளியாகவே மாறிவிடும் சில நரம்பியல் கோளாறுள்ள நபர்களின் நிலையைப் போன்றது. இனி, கில்பெர்ட்டுக்கு எழுத வேண்டிய போதெல்லாம், நான் கற்பனை செய்துகொண்ட அந்த மாற்றத்தையே மையமாகக் கொண்டேன்; அந்த மாற்றம் உண்மையில் இருப்பதை அவளது பதில்களில் உள்ள மௌனம் மறைமுகமாக உறுதிப்படுத்தியது, மேலும் அது இனி எங்களுக்கு இடையே ஒரு தடையாக நிற்கப்போவதையும் உணர்த்தியது. பின்னர், கில்பெர்ட் வெறும் மௌனத்தைக் கையாள்வதை நிறுத்திவிட்டு, என் கண்ணோட்டத்தையே தானும் ஏற்றுக்கொண்டாள். அதிகாரப்பூர்வமான விருந்து உபசரிப்புகளின்போது—வருகை தரும் நாட்டுத் தலைவர் ஒருவர், விருந்தளிப்பவர் பயன்படுத்திய அதே சொற்றொடர்களைப் படிப்படியாகத் தமதாக்கிக் கொள்வதைப் போல—நான் கில்பெர்ட்டுக்கு, "வாழ்க்கை நம்மைப் பிரித்திருக்கலாம், ஆனால் நாம் ஒருவரையொருவர் அறிந்திருந்த காலத்தின் நினைவுகள் நிலைத்திருக்கும்" என்று எழுதும்போது, ​​அவள் தவறாமல், "வாழ்க்கை நம்மைப் பிரித்திருக்கலாம், ஆனால் நமக்கு எப்போதும் பிரியமான அந்த மகிழ்ச்சியான தருணங்களை மறக்கச் செய்ய முடியாது" என்று பதிலளித்தாள் (இருப்பினும், "வாழ்க்கை" எதற்காக எங்களைப் பிரித்தது என்றோ அல்லது உண்மையில் என்ன மாற்றம் நிகழ்ந்தது என்றோ எங்களால் துல்லியமாகச் சொல்ல முடிந்திருக்காது). இப்போது நான் அந்த அளவுக்குக் கடுமையான வேதனையை அனுபவிக்கவில்லை. ஒரு நாள், 'ஷாம்ஸ்-எலிசீஸ்' (Champs-Élysées) பகுதியில் பார்லி-சர்க்கரை மிட்டாய் விற்றுவந்த அந்த முதியவர் இறந்துவிட்ட செய்தியை ஒரு கடிதத்தில் குறிப்பிட்டபோது—"இது உனக்கு வருத்தத்தை அளிக்கும் என்று நினைத்தேன்; எனக்கு இது பல நினைவுகளைக் கிளறிவிட்டது" என்று நான் எழுதிய அந்தத் தருணத்தில்—என்னால் கண்ணீரை அடக்க முடியவில்லை. நான் இறந்த காலத்தைப் பயன்படுத்திப் பேசிக்கொண்டிருப்பதை உணர்ந்தேன்—அதாவது, நீண்ட காலத்திற்கு முன்பே இறந்துபோன, கிட்டத்தட்ட மறக்கப்பட்ட ஒருவரைப் பற்றிக் குறிப்பிடுவது போல. ஆனால், என் மனதிற்குள் அந்த அன்பை நான் என்றும் உயிருள்ள ஒன்றாகவோ அல்லது குறைந்தபட்சம் மீண்டும் துளிர்க்கக்கூடிய ஒன்றாகவோதான் கருதி வந்திருந்தேன். ஒருவரையொருவர் இனி சந்திக்க விரும்பாத நண்பர்களுக்கு இடையிலான இத்தகைய கடிதப் பரிமாற்றத்தை விட மென்மையானது வேறெதுவும் இல்லை. கில்பெர்ட்டின் கடிதங்களில், நான் வெறும் அறிமுகமானவர்களுக்கு எழுதும் கடிதங்களில் இருக்கும் அதே மென்மையான கண்ணியம் இருந்தது; ஆயினும், அவளிடமிருந்து அவற்றைப் பெறுவது எனக்கு மிகுந்த இனிமையைத் தரும் வகையிலான பாசத்தின் வெளிப்பாடுகளையும் அவை கொண்டிருந்தன.

மேலும், அவளைச் சந்திக்க மறுக்கும் ஒவ்வொரு முறையும் எனக்கு ஏற்பட்ட வலி படிப்படியாகக் குறைந்தது. அவள் என் மனதிற்கு நெருக்கமானவளாக இல்லாமல் போனதால், என் வேதனையான நினைவுகள்—அவை மீண்டும் மீண்டும் தோன்றினாலும்—புளோரன்ஸ் மற்றும் வெனிஸ் நகரங்களைப் பற்றி நினைப்பதில் நான் கண்ட இன்பத்தைச் சிதைக்கும் வலிமையை இழந்தன. அத்தகைய தருணங்களில், ஒரு தூதரகப் பணியைக் கைவிட்டுவிட்டு, ஓரிடத்தில் முடங்கிக்கிடக்கும் வாழ்க்கையைத் தேர்ந்தெடுத்ததற்காக நான் வருந்தினேன்—இவையெல்லாம், இனி ஒருபோதும் நான் சந்திக்கப்போகாத, கிட்டத்தட்ட நான் மறந்தேபோன ஒரு இளம் பெண்ணை விட்டுப் பிரியக்கூடாது என்பதற்காகவே செய்யப்பட்டவை. ஒரு நபர் மீது கொண்ட அன்பிற்காகவே ஒருவன் தன் வாழ்க்கையை அமைத்துக்கொள்கிறான்; ஆனால், இறுதியில் அவளைத் தன் வாழ்க்கையில் வரவேற்க முற்படும்போது அவள் வருவதில்லை—அல்லது சொல்லப்போனால், ஒருவனைப் பொறுத்தவரை அவள் இறந்துவிடுகிறாள்—அப்போது, ​​அவளுக்காகவே உருவாக்கப்பட்ட அந்த வாழ்க்கைக்குள் ஒரு கைதியைப் போல அவன் வாழ வேண்டியதாகிறது. வெனிஸ் நகரம் எனக்கு மிகவும் தொலைவானதாகவும், உடல்நலத்திற்குச் சற்றே ஆபத்தான (காய்ச்சல் போன்ற பாதிப்புகளை ஏற்படுத்தக்கூடிய) இடமாகவும் என் பெற்றோருக்குத் தோன்றிய நிலையில், பால்பெக் (Balbec) நகருக்குச் சென்று குடியேறுவது சோர்வின்றிச் செய்யக்கூடிய காரியமாக இருந்தது. ஆனால், அப்படிச் செய்வது பாரிஸை விட்டு வெளியேறுவதையும், அவ்வப்போது நிகழ்ந்தாலும் மேடம் ஸ்வான் (Mme Swann) தன் மகளைப் பற்றிப் பேசுவதைக் கேட்கும் வாய்ப்புகளை இழப்பதையும் குறிப்பதாக அமைந்திருக்கும். அதோடு, கில்பெர்ட்டுடன் எந்தத் தொடர்பும் இல்லாத சில இன்பங்களை நான் அங்கே கண்டுகொள்ளத் தொடங்கியிருந்தேன்.